गौरी देशपांडे

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search


Wiki letter w.svg
कृपया स्वत:च्या शब्दात परिच्छेद लेखन करून या लेखाचा / विभागाचा विस्तार करण्यास मदत करा.
अधिक माहितीसाठी या लेखाचे चर्चा पान, विस्तार कसा करावा? किंवा इतर विस्तार विनंत्या पाहा.
गौरी देशपांडे
Amit Yadav Gauri Deshpande 001.jpg
जन्म फेब्रुवारी ११, १९४२
मृत्यू मार्च १, २००३
राष्ट्रीयत्व भारतीय
कार्यक्षेत्र साहित्य
भाषा मराठी
साहित्य प्रकार कथा, कादंबरी
विषय व्यक्तिस्वातंत्र्य, स्त्रीवादी साहित्य
वडील दिनकर उर्फ डी. डी. कर्वे
आई इरावती कर्वे

ओळख[संपादन]

  • गौरी देशपांडे (जन्म : ११ फेब्रुवारी १९४२; मृत्यू : १ मार्च २००३) या मराठीतील लेखिका होत्या. कथा, कादंबरी, ललित लेख, स्फुट लेखन, ललितेतर लेखन, भाषांतर, कविता, संशोधन यासारखे बहुतांशी सगळे साहित्यप्रकार गौरी देशपांडे यांनी हाताळले' .[१] मराठीबरोबरच त्यांचे बरेचसे इंग्रजी लिखाण तसेच काही इंग्रजी -मराठी व मराठी- इंग्रजी अनुवादसुद्धा प्रकाशित झाले.
  • प्रसिद्ध लेखिका, संशोधक इरावती कर्वे या गौरी देशपांडे गौरीच्या मातोश्री होत. दिनकर धोंडो ऊर्फ डी. डी. कर्वे हे त्यांचे वडील. जाई निंबकर या इंग्रजी व मराठीतील लेखिका त्यांच्या थोरल्या भगिनी. प्रसिद्ध समाजसुधारक व स्त्री-स्वातंत्र्याचे पुरस्कर्ते महर्षी धोंडो केशव कर्वे हे डी. डी. कर्वे यांचे वडील व गौरी देशपांडे यांचे आजोबा होते. ’समाजस्वास्थ्य’ या लैंगिक शिक्षण देणार्‍या स्वातंत्र्यपूर्व काळातील मासिकाचे संपादक र. धों. कर्वे हे गौरी देशपांडे यांचे सख्खे काका.
  • गौरी देशपांडे यांचे पुण्यातच प्रामुख्याने वास्तव्य राहिले आहे. काही काळ मुंबईत, बऱ्याचशा परदेशवाऱ्या व विंचुर्णी, तालुका- फलटण येथेही त्यांचे वास्तव्य होते.

प्रकाशित साहित्य[संपादन]

गौरी देशपांडे यांच्या साहित्याची सविस्तर सूची विद्या बाळ, गीताली वि. म., वंदना भागवत संपादित, मौज प्रकाशन गृह प्रकाशित कथा गौरीची या पुस्तकात वाचावयास मिळते. संपादकीय मनोगतात वि. म. गीताली म्हणतात, 'गौरीनं माणसाच्या देहाकडे स्त्रीदेह आणि पुरुषदेह या द्वैतभावनेनं न बघता निखळ मानवी देह म्हणून बघितलं जावं असं म्हणत स्त्रीच्याच देहाभोवती बांधलेले नैतिकतेचे निकष तोडायला सुरुवात केली.'[२] 'Beetween Births' या १९६८ साली प्रकाशित झालेल्या इंग्रजी काव्यसंग्रहाने गौरी देशपांडे यांचा लेखनप्रवास सुरू झालेला दिसतो. त्यांचे देहावसन होईस्तोवर त्या लिहीत होत्या. सन २००३ मधील लेखनाचेही संदर्भ त्यांच्या साहित्य-सूचीत आढळतात.[१]

गौरी देशपांडे यांनी लिहिलेली/मराठी-इंग्रजीत अनुवादित केलेली पुस्तके[संपादन]

  1. अरेबियन नाइट्स(एक हजार रात्री आणि एक रात्र), (The Arabian Nightsचा १६ खंडी मराठी अनुवाद).
  2. आहे हे असं आहे,१९८६
  3. उत्खनन,२००२
  4. एकेक पान गळावया,१९८०
  5. गोफ,१९९९
  6. Dread Departure, The (seagull), (इंग्रजी, वर्ष?)
  7. तेरुओ आणि कांही दूरपर्यंत,१९८५
  8. 'दुस्तर हा घाट’ आणि ’थांग’,१९८९
  9. निरगाठी' आणि 'चंद्रिके ग, सारिके ग!',१९८७
  10. Between Births (इंग्रजी काव्यसंग्रह), १९६८
  11. Beyond The Slaughter House, (इंग्रजी, वर्ष?)
  12. मुक्काम,१९९२
  13. The Lackadaisical Sweeper: Short Stories, (इंग्रजी, १९७०)
  14. Lost love, (इंग्रजी, १९७०)
  15. ...and Pine for What Is Not (इंग्जीरीत अनुवाद केले पुस्तक, १९९५)
  16. विंचुर्णीचे धडे,१९९६
  17. सात युगोस्लाव लघुकथा (अनुवादित)

विविध दिवाळी अंकांत प्रसिद्ध झालेल्या कथा[संपादन]

  • दार; मिळून साऱ्याजणी, दिवाळी १९९४
  • धरलं तर चावतं; साप्ताहिक सकाळ, दिवाळी १९९६
  • भिजत भिजत कोळी; साप्ताहिक सकाळ, दिवाळी १९९३
  • रोवळी; मिळून साऱ्याजणी, दिवाळी १९९३
  • हिशेब; (लेख), साप्ताहिक सकाळ, दिवाळी २००१

गौरी देशपांडे यांच्यावर लिहिली गेलेली पुस्तके[संपादन]

बाह्य दुवे[संपादन]

संदर्भ[संपादन]

  1. a b गौरी देशपांडे यांची साहित्यसूची, ’कथा गौरीची, मौज प्रकाशन, पृष्ठे ३२६ ते ३३६
  2. ^ बाळ, विद्या (२००८). कथा गौरीची. महाराष्ट्र: मौज प्रकाशन. pp. ११. ISBN ९७८-८१-७४८६-७०४-९ Check |isbn= value: invalid character (सहाय्य).