ऑगस्ट २४
Appearance
ऑगस्ट २४ हा ग्रेगरी दिनदर्शिकेनुसार वर्षातील २३६ वा किंवा लीप वर्षात २३७ वा दिवस असतो.
ठळक घटना आणि घडामोडी
[संपादन]पहिले शतक
[संपादन]- ७९ - इटलीतील माउंट व्हेसुव्हियस ज्वालामुखीचा विनाशकारी उद्रेक झाला; पॉम्पेई, हर्क्युलेनियम व स्टेबी ही शहरे राखेखाली दडपली जाऊन नष्ट झाली.[१]
तेरावे शतक
[संपादन]- १२१५ - पोप इनोसंट तिसऱ्याने मॅग्ना कार्टा हा ऐतिहासिक दस्तऐवज अवैध घोषित करत रद्द केल्याचे जाहीर केले.[२]
पंधरावे शतक
[संपादन]- १४५६ - योहानेस गुटेनबर्ग द्वारे धातूच्या टाईपचा वापर करून छापण्यात आलेल्या पहिल्या प्रसिद्ध गुटेनबर्ग बायबलची छपाई संपूर्ण झाली.[३]
सोळावे शतक
[संपादन]- १५११ - पोर्तुगीज खलाशी अफोन्सो दि आल्बुकर्कने मलाक्काच्या सल्तनतीचा पाडाव करून दक्षिण-पूर्व आशियात पोर्तुगीज साम्राज्याची पायाभरणी केली.
सतरावे शतक
[संपादन]- १६०८ - ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनीचे पहिले जहाजी अधिकारी कॅप्टन हेक्टर हॉकिन्स हे व्यापारी परवानग्या मिळवण्यासाठी सुरत येथे उतरले.[४]
- १६९० - जोब चार्नॉक या इंग्रजी अधिकाऱ्याने हुगळी नदीच्या काठी सुतानाती गावात मुक्काम ठोकला, ज्यातून पुढे आधुनिक कोलकाता (कलकत्ता) शहराची पायाभरणी झाली.[५]
अठरावे शतक
[संपादन]- १७८१ - हैदर अलीच्या नेतृत्वाखालील मैसूरच्या सैन्याने दुसऱ्या आंग्ल-मैसूर युद्धादरम्यान पोलिलूरच्या दुसऱ्या लढाईत ब्रिटिश सैन्याचा पराभव केला.[६]
एकोणिसावे शतक
[संपादन]- १८१४ - १८१२ च्या युद्धादरम्यान ब्रिटिश सैन्याने अमेरिकेची राजधानी वॉशिंग्टन डी.सी.मध्ये घुसून व्हाइट हाउससह अनेक महत्त्वाच्या सरकारी इमारतींची जाळपोळ केली.[७]
- १८२१ - कोर्दोबाचा तह स्वाक्षरीत होऊन स्पेनने मेक्सिकोच्या स्वातंत्र्याला मान्यता दिली.
- १८५८ - अमेरिकेच्या रिचमंड शहरात शिकल्याबद्दल आणि शिक्षण घेण्याचा प्रयत्न केल्याबद्दल ९० कृष्णवर्णीय व्यक्तींना अटक करण्यात आली.
- १८९१ - थॉमस अल्वा एडिसनने चलचित्र कॅमेऱ्याचे (मोशन पिक्चर कॅमेरा/कायनेटोग्राफ) पेटंट मिळवले.[८]
विसावे शतक
[संपादन]- १९०९ - पनामा कालव्याचे काँक्रीट बांधकाम अधिकृतपणे सुरू झाले.
- १९१२ - अलास्का हा भाग अमेरिकेचा अधिकृत संघटित प्रदेश बनला.
- १९२९ - तुर्कस्तान व पर्शिया (इराण) यांच्यात मैत्रीकरार झाला.
- १९२९ - पॅलेस्टाईनमधील हेब्रॉन येथे झालेल्या वांशिक दंगलींमध्ये ६७ ज्यू धर्मीय मारले गेले.
- १९३१ - फ्रान्स व सोव्हिएत युनियन यांच्यात परस्परांवर आक्रमण न करण्याचा ना-युद्ध करार झाला.
- १९४४ - दुसरे महायुद्ध: दोस्त राष्ट्रांचे सैन्य आणि फ्रेंच रेझिस्टन्सने नाझींच्या तावडीतून पॅरिस मुक्त करण्यासाठी अंतिम हल्ला चढवला.
- १९५४ - अमेरिकेत कम्युनिस्ट नियंत्रण कायदा संमत करून कम्युनिस्ट पक्षावर बंदी घालण्यात आली.
- १९५४ - ब्राझिलचे अध्यक्ष गेतुलियो व्हार्गास यांनी लष्करी दबावानंतर आत्महत्या केली; त्यानंतर होआव काफे फिल्हो यांनी राष्ट्राध्यक्षपदाची सूत्रे हाती घेतली.
- १९६० - अंटार्क्टिका खंडावरील व्होस्तोक संशोधन केंद्रावर पृथ्वीवरील सर्वात कमी तापमान (-८८.३ अंश सेल्सिअस) नोंदवले गेले.
- १९६६ - भारतातील प्रसिद्ध जलतरणपटू मिहीर सेन यांनी जिब्राल्टरची सामुद्रधुनी पोहून पार करण्याचा विक्रम केला.[९]
- १९६८ - फ्रान्सने प्रशांत महासागरातील मुरोआ अटोला येथे आपल्या पहिल्या हायड्रोजन बॉम्बची यशस्वी चाचणी घेतली.
- १९९१ - मिखाईल गोर्बाचोव्ह यांनी सोव्हिएत युनियनच्या कम्युनिस्ट पार्टीच्या सरचिटणीसपदाचा राजीनामा दिला.
- १९९१ - युक्रेनने सोव्हिएत संघापासून आपले स्वातंत्र्य घोषित केले; हा दिवस युक्रेनचा 'स्वातंत्र्यदिन' म्हणून साजरा केला जातो.[१०]
- १९९२ - चीन आणि दक्षिण कोरिया या दोन्ही देशांनी एकमेकांशी राजनैतिक संबंध प्रस्थापित केले.
- १९९२ - 'हरिकेन अँड्र्यू' हे ५ व्या श्रेणीचे महावादळ फ्लोडिडाच्या किनाऱ्यावर धडकले, ज्यामुळे प्रचंड वित्तहानी झाली.
- १९९५ - मायक्रोसॉफ्ट या तंत्रज्ञान कंपनीने आपली बहुचर्चित 'विंडोज ९५' (Windows 95) ही संगणक प्रणाली अधिकृतपणे बाजारात आणली.[११]
एकविसावे शतक
[संपादन]- २००१ - एर ट्रॅन्सॅटचे फ्लाइट २३६ हे एरबस ए-३३० विमान इंधन संपल्यामुळे अटलांटिक महासागरातील एझोर्स बेटांवर यशस्वीरीत्या आपत्कालीन उतरवण्यात आले.
- २००४ - मॉस्कोच्या दॉमोदेदोवो आंतरराष्ट्रीय विमानतळावरून निघालेली दोन रशियन प्रवासी विमाने चेचेन आत्मघातकी हल्लेखोरांनी घडवून आणलेल्या स्फोटांत कोसळली; ८९ प्रवाशांचा मृत्यू.
- २००६ - प्राग येथे भरलेल्या आंतरराष्ट्रीय खगोल संघाच्या परिषदेत ग्रहांची नवी व्याख्या निश्चित करण्यात आली, ज्यानुसार प्लुटोला ग्रहाच्या वर्गातून वगळून 'बटु ग्रह' घोषित करण्यात आले.[१२]
- २०१६ - मध्य इटलीत ६.२ रिश्टर स्केल तीव्रतेचा भूकंप होऊन ३०० हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाला आणि अमात्रिस हे ऐतिहासिक शहर उद्ध्वस्त झाले.
जन्म
[संपादन]- १७५९ - विल्यम विल्बरफोर्स, ब्रिटिश राजकारणी आणि गुलामीची प्रथा बंद करण्यासाठी लढा देणारे समाजसुधारक (मृत्यू: १८३३).
- १८३३ - नर्मदाशंकर दवे (कवी नर्मद), आधुनिक गुजराती साहित्याचे जनक व समाजसुधारक (मृत्यू: १८८६).[१३]
- १८४५ - विष्णुशास्त्री चिपळूणकर, आधुनिक मराठी गद्याचे जनक, निबंधकार आणि केसरीचे सहसंस्थापक (संभाव्य जन्म तिथीनुसार नोंद) (मृत्यू: १८८२).[१४]
- १८७२ - नरसिंह चिंतामण केळकर (साहित्यसम्राट न. चिं. केळकर), प्रसिद्ध मराठी लेखक, नाटककार, पत्रकार आणि 'केसरी'चे संपादक (मृत्यू: १९४७).[१५]
- १८८८ - बाळ गंगाधर खेर (बी. जी. खेर), मुंबई राज्याचे (महाराष्ट्र-गुजरात) पहिले मुख्यमंत्री व स्वातंत्र्यसैनिक (मृत्यू: १९५७).[१६]
- १९०८ - शिवराम हरी राजगुरू, भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील थोर क्रांतिकारक व भगतसिंग-सुखदेव यांचे सहकारी (मृत्यू: १९३१).[१७]
- १९११ - बीना दास, बंगालमधील भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक व क्रांतिकारक (मृत्यू: १९८६).
- १९२७ - दीप्ती नवल, भारतीय वंशाच्या प्रसिद्ध अभिनेत्री, चित्रकार आणि लेखिका.
- १९४५ - विंस मॅकमॅहॉन, अमेरिकन व्यावसायिक आणि डब्ल्यूडब्ल्यूई (WWE) चे माजी प्रमुख.
- १९६५ - मारली मॅटलिन, ऑस्कर पुरस्कार विजेती पहिली कर्णबधिर अमेरिकन अभिनेत्री.
- १९७३ - इंग्गा आल्फ्वादॉतिर, आइसलँडची प्रसिद्ध राजकीय नेत्या आणि माजी पंतप्रधान.
- १९८८ - रूर्ट ग्रिन्ट, 'हॅरी पॉटर' चित्रपट मालिकेतील 'रॉन विझली'ची भूमिका करणारा ब्रिटिश अभिनेता.
मृत्यू
[संपादन]- ११०३ - तिसरा मॅग्नस, नॉर्वेचा राजा (जन्म: १०७३).
- १५७२ - गॅस्पर द कॉलिग्नी, फ्रेंच अडमिरल आणि ह्युगेनॉट (प्रोटेस्टंट) नेता (सेंट बार्थोलोम्यू हत्याकांडात मारला गेला) (जन्म: १५१९).
- १७९५ - छत्रपती अहिल्याबाई होळकर (महाराणी अहिल्याबाई होळकर), माळवा राज्याच्या होळकर घराण्यातील आदर्श राज्यकर्त्या आणि आध्यात्मिक व्यक्तिमत्त्व (तारीख / तिथीनुसार नोंद) (जन्म: १७२५).[१८]
- १९२५ - डॉ. रामकृष्ण गोपाळ भांडारकर, जागतिक कीर्तीचे प्राच्यविद्या संशोधक, शिक्षणतज्ज्ञ आणि समाजसुधारक (जन्म: १८३७).[१९]
- १९५४ - गेतुलियो व्हार्गास, ब्राझिलचे प्रदीर्घ काळ राहिलेले राष्ट्राध्यक्ष (जन्म: १८८२).
- १९९३ - प्रोफेसर दि. ब. देवधर (दिनकर बळवंत देवधर), भारतीय प्रथम श्रेणी क्रिकेटचे पितामह आणि आंतरराष्ट्रीय खेळाडू (जन्म: १८९२).[२०]
- २००० - कल्याणी सेन, दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान महिला नौदल सेवेत (WAC-I) काम करणाऱ्या पहिल्या भारतीय महिला अधिकारी (जन्म: १९१७).
- २००८ - वै वै, प्रसिद्ध चिनी कवी, लेखक आणि पत्रकार (जन्म: १९१९).
- २०१५ - वॉर्ड क्रिस्टेनसेन, जगातील पहिल्या इलेक्ट्रॉनिक बुलेटिन बोर्ड सिस्टीमचे (BBS) सह-निर्माते (जन्म: १९४५).
- २०२१ - हिसानोरी ताकाहाशी / चारली वॉट्स, प्रसिद्ध ब्रिटिश रॉक बँड 'द रोलिंग स्टोन्स'चे ड्रमर (जन्म: १९४१).
प्रतिवार्षिक पालन
[संपादन]बाह्य दुवे
[संपादन]ऑगस्ट २२ - ऑगस्ट २३ - ऑगस्ट २४ - ऑगस्ट २५ - ऑगस्ट २६ - ऑगस्ट महिना
- ↑ बियर्ड, मेरी (२००८). द फायर ऑफ व्हेसुव्हियस: पॉम्पेई लॉस्ट अँड फाऊंड. हार्वर्ड युनिव्हर्सिटी प्रेस. ISBN 978-0674029767.
- ↑ व्हिन्सेंट, निकोलस (२०१२). मॅग्ना कार्टा: अ वेरी शॉर्ट इंट्रोडक्शन. ऑक्सफर्ड युनिव्हर्सिटी प्रेस. ISBN 978-0199582877.
- ↑ मान, जॉन (२००२). गुटेनबर्ग: हाऊ वन मॅन रिव्होल्युशनराइज्ड द प्रिंटेड वर्ड. हेडलाईन.
- ↑ "ईस्ट इंडिया कंपनीचे भारतात आगमन". लोकसत्ता. २४ ऑगस्ट २०२०. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- 1 2 "कोलकाता शहराचा पायाभरणी दिन". सकाळ. २४ ऑगस्ट २०२१. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ राव, सी. हायवदना (१९४६). हिस्ट्री ऑफ म्हैसूर. गव्हर्नमेंट प्रेस.
- ↑ पिच, अँथनी एस. (१९९८). द बर्निंग ऑफ वॉशिंग्टन. नाव्हल इन्स्टिट्यूट प्रेस. ISBN 978-1557504258.
- ↑ "Thomas Edison Motion Picture Patents". लायब्ररी ऑफ काँग्रेस. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "मिहीर सेन जलतरण यश". मराठी विश्वकोश. 2019-11-02 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "Ukraine Independence Day History". बीबीसी न्यूझ. २४ ऑगस्ट २०२१. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "Microsoft launches Windows 95". द वॉशिंग्टन पोस्ट. २५ ऑगस्ट १९९५. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "प्लुटोचे ग्रहपण बहाल की कायमचे रद्द?". महाराष्ट्र टाइम्स. २४ ऑगस्ट २०१६. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ दवे, नर्मदाशंकर (१९३३). नर्मगद्य. गुजरात विद्यापीठ.
- ↑ "विष्णुशास्त्री चिपळूणकर चरित्र". मराठी विश्वकोश. 2019-11-02 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "साहित्यसम्राट न. चिं. केळकर जयंती". सकाळ. २४ ऑगस्ट २०२०. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "महाराष्ट्राचे पहिले मुख्यमंत्री बी. जी. खेर". लोकसत्ता. २४ ऑगस्ट २०२१. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "हुतात्मा शिवराम हरी राजगुरू जयंती". महाराष्ट्र टाइम्स. २४ ऑगस्ट २०२२. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "पुण्यश्लोक अहिल्याबाई होळकर स्मृती". सकाळ. २४ ऑगस्ट २०२२. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "डॉ. रा. गो. भांडारकर पुण्यतिथी". लोकसत्ता. २४ ऑगस्ट २०१८. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "क्रिकेटमहर्षी दि. ब. देवधर स्मृती". महाराष्ट्र टाइम्स. २४ ऑगस्ट २०२०. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ "Ukraine Independence Day". संयुक्त राष्ट्रे. २४ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.