महाराष्ट्रातील महानगरपालिकांची यादी

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search
मुंबई महानगरपालिका, महाराष्ट्रातील पहिली महानगरपालिका

शहराच्या प्रशासनासाठी महानगरपालिकांची निर्मिती केली जोते. शहरामध्ये महानगरपालिका स्थापन करण्याचा किंवा नगरपालिकेचे महानगरपालिकेत रूपांतर करण्याचा अधिकार हा राज्य शासनास आहे. [१] मुंबई महानगरपालिका कायदा १८८८ साली करण्यात आला. १८८८ साली स्थापन झालेली मुंबई महानगरपालिका (Bombay Municipal Corporation) ही महाराष्ट्रातील पहिली महानगरपालिका होय. स्वातंत्र्योत्तर काळात १९४७ साली केवळ मद्रास, कलकत्ता आणि मुंबई ह्या शहरांसाठीच महानगरपालिका होत्या. [२] नागरी लोकसंख्येच्या आधारे महानगरपालिकांची चार गटांत विभागणी केली जाते. [१] एक कोटी लोकसंख्येची शहरे 'अ+ (A+)' श्रेणीत त्यानंतर अ(A) ते ड (D) श्रेणीपर्यंत वर्गीकृत करण्यात येते. या यादीत 'अ+' ग्रेड असलेली एकमेव बृहन्मुंबई महानगरपालिका आहे. [३] जून २०२२ रोजी महाराष्ट्रात एकूण २८ महानगरपालिका आहेत. इचलकरंजी महानगरपालिका ह्या नवीन महानगरपालिकेची २०२२ मध्ये घोषणा करण्यात आली.[४]

यादी[संपादन]

अ. क्र. नाव [१] [५] शहर जिल्हा स्थापना ग्रेड [३] लोकसंख्या (२०११) सत्ताधारी पक्ष संकेतस्थळ
बृहन्मुंबई महानगरपालिका मुंबई मुंबई शहर जिल्हा, मुंबई उपनगर जिल्हा १८८८ अ+ १,१९,१४,३९८ शिवसेना https://portal.mcgm.gov.in/
पुणे महानगरपालिका पुणे पुणे १९५० ३१,१५,४३१ भाजप https://pmc.gov.in/mr
नागपूर महानगरपालिका नागपूर नागपूर १९५१ २४,०५,४२१ भाजप https://www.nmcnagpur.gov.in/
ठाणे महानगरपालिका ठाणे ठाणे १९८२ १८,१८,८७२ शिवसेना https://thanecity.gov.in/tmc/CitizenHome.html
पिंपरी-चिंचवड महानगरपालिका पिंपरी-चिंचवड पुणे १९८२ १७,२९,३५९ भाजप https://www.pcmcindia.gov.in/marathi/
नाशिक महानगरपालिका नाशिक नाशिक १९८२ १४,८६,९७३ भाजप http://nmc.gov.in/
कल्याण-डोंबिवली महानगरपालिका कल्याण-डोंबिवली ठाणे १९८२ १२,४६,३८१ शिवसेना https://kdmc.gov.in/kdmc/CitizenHome.html
वसई-विरार शहर महानगरपालिका वसई-विरार पालघर २००९ १२,२१,२३३ बहुजन विकास आघाडी https://vvcmc.in/mr/
औरंगाबाद महानगरपालिका औरंगाबाद औरंगाबाद १९८२ ११,७१,३३० शिवसेना https://www.aurangabadmahapalika.org/
१० नवी मुंबई महानगरपालिका नवी मुंबई ठाणे १९९२ ११,१९,४७७ काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी https://www.nmmc.gov.in/navimumbai/
११ सोलापूर महानगरपालिका सोलापूर सोलापूर १९६४ ९,५१,५५८ भाजप http://www.solapurcorporation.gov.in/
१२ मीरा-भाईंदर महानगरपालिका मीरा-भाईंदर ठाणे २००२ ८,१४,६५५ भाजप https://www.mbmc.gov.in/mr/
१३ भिवंडी-निजामपूर महानगरपालिका भिवंडी ठाणे २००२ ७,११,३२९ काँग्रेस https://bncmc.gov.in/
१४ अमरावती महानगरपालिका अमरावती अमरावती १९८३ ६,४६,८०१ भाजप http://www.amtcorp.org/
१५ नांदेड-वाघाळा महानगरपालिका नांदेड नांदेड १९९७ ५,५०,५६४ काँग्रेस https://nwcmc.gov.in/
१६ कोल्हापूर महानगरपालिका कोल्हापूर कोल्हापूर १९७२ ५,४९,२८३ काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी http://www.kolhapurcorporation.gov.in/
१७ अकोला महानगरपालिका अकोला अकोला २००१ ५,३७,४८९ भाजप https://amcakola.in/
१८ उल्हासनगर महानगरपालिका उल्हासनगर ठाणे १९९८ ५,०६,९३७ शिवसेना http://www.umc.gov.in
१९ सांगली मिरज कुपवाड महानगरपालिका सांगली, मिरज, कुपवाड सांगली १९९८ ५,०२,६९७ भाजप https://smkc.gov.in/
२० मालेगाव महानगरपालिका मालेगाव नाशिक २००३ ४,७१,००६ काँग्रेस आणि शिवसेना http://malegaoncorporation.org/website/
२१ जळगांव महानगरपालिका जळगांव जळगांव २००३ ४,६०,४६८ शिवसेना
२२ लातूर महानगरपालिका लातूर लातूर २०११ ३,८२,७५४ काँग्रेस
२३ धुळे महानगरपालिका धुळे धुळे २००३ ३,७६,०९३ भाजप
२४ अहमदनगर महानगरपालिका अहमदनगर अहमदनगर २००३ ३,५०,९०५ भाजप https://amc.gov.in/
२५ चंद्रपूर महानगरपालिका चंद्रपूर चंद्रपूर २०११ ३,२१,०३६ भाजप http://cmcchandrapur.com/
२६ परभणी महानगरपालिका परभणी परभणी २०११ ३,०७,१९१ काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी https://parbhanimc.org/
२७ पनवेल महानगरपालिका पनवेल रायगड २०१६ ५,०९,९०१ भाजप http://www.panvelcorporation.com/

हे देखील पहा[संपादन]

संदर्भ[संपादन]

  1. ^ a b c Team, Mahasarav (2021-03-12). "महानगरपालिका माहिती मराठी : Mahanagarpalika Mahiti Marathi - Mahasarav.com" (इंग्रजी भाषेत). 2022-06-19 रोजी पाहिले.
  2. ^ "महानगरपालिका". मराठी विश्वकोश प्रथमावृत्ती. 2019-07-04. 2022-06-19 रोजी पाहिले.
  3. ^ a b India, Press Trust of (2014-09-01). "Maharashtra upgrades 9 municipal corporations".
  4. ^ चुका उधृत करा: <ref> चुकीचा कोड; :2 नावाने दिलेल्या संदर्भांमध्ये काहीही माहिती नाही
  5. ^ "list of municipal corporation in maharashtra" (PDF).