फुटबॉल

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search
फुटबॉल
Football iu 1996.jpg
आक्रमक खेळाडू (क्र.१०) गोल करण्याच्या प्रयत्नात
सर्वोच्च संघटना फिफा
उपनाव

असोशिएशन फुटबॉल, सॉकर, फुटी, "द ब्यूटिफुल गेम", "द वर्ल्ड

गेम"
सुरवात १९ वे मध्य शतक ब्रिटन
माहिती
कॉन्टॅक्ट हो
संघ सदस्य ११ खेळाडू संघागणिक
मिश्र हो, स्वतंत्र स्पर्धा
वर्गीकरण सांघिक खेळ, चेंडू खेळ
साधन फुटबॉल
मैदान फुटबॉल मैदान
ऑलिंपिक इ.स. १९००

फुटबॉल हा जगातील सर्वांत लोकप्रिय खेळ आहे. फुटबॉलच्या संघात अकरा खेळाडूंचा समावेश असतो. हा मैदानी खेळ मुख्यतः हिरवळ असलेल्या मैदानात खेळला जातो. मैदानाच्या दोन टोकांना उभारलेल्या गोलजाळ्यात चेंडू पोहोचवणे असे या खेळातील खेळाडूंचे उद्दिष्ट असते. गोलरक्षक वगळता इतर दहा खेळाडूंनी चेंडूला हात लावणे नियमबाह्य ठरते. जो संघ अधिक वेळा गोलजाळ्यात चेंडू पोहोचवेल (गोल करेल) तो संघ विजेता ठरतो.

२१ मे १९०४ रोजी पॅरिस येथे फ्रान्स, बेल्जियम, नेदरलँड(हाॅलंड), डेन्मार्क, स्पेन, स्वीडन आणि स्वित्झर्लंड या देशांनी फेडरेशन इंटरनॅशनेल डे फुटबॉल असोसिएशन (फिफा) ही संघटना स्थापन केली. इ.स. १८६३ साली फुटबॉल असोसिएशन या इंग्लंडमधील संघटनेने फुटबॉल खेळास नियमबद्ध केले. आंतरराष्ट्रीय सामन्यांचे आयोजन फिफासंघटना करते. या खेळातील अत्यंत लोकप्रिय स्पर्धा फुटबॉल विश्वचषक ही होय.

१९६२ च्या जागतिक चषक स्पर्धेत चिलीइटली यांच्यातील सामन्यात पंच म्हणून काम बघणारे इंग्लिश पंच केन ॲस्टन हे रेड व यलो कार्डाचे जनक आहेत. त्यानंतर १९७०च्या जागतिक स्पर्धेत या कार्ड्‌सची सुरुवात झाली आणि त्यानंतर संपूर्ण जगभरात याला मान्यता मिळाली. केवळ फुटबाॅलच नव्हे तर इतर अनेक खेळांमध्ये या रंगीत कार्डांचा वापर केला जातो.

खेळाचे स्वरूप[संपादन]

हा खेळ एका गोल चेंडूने खेळला जातो. यात ११ जणांचे दोन संघ असतात. नव्वद मिनिटांचा एक सामना असतो. सामन्यात ४५ मिनिटांच्या खेळानंतर १५ मिनिटांचा मध्यांतर असतो.

महत्त्वाच्या संघटना[संपादन]

  • फिफा : फेदेरात्सिओन इंटरनात्सिओनाल दे फुटबॉल आसोसिआत्सिओन
  • युएफा : युनिअन युरोपिअन दे फूटबॉल असोसिएशन
  • ए.एफ.सी : असिअन फुटबॉल कॉन्फेडरेशन
  • सी. ए. एफ : कॉन्फेडरेशन आफ्रिकान डे फुटबॉल
  • कोन्काकाफ : द कॉन्फेडरेशन ऑफ नॉर्थ ,सेंट्रल अमेरिका आणि कॅरिबिअन फुटबॉल

मुख्य आंतरराष्ट्रीय स्पर्धा[संपादन]

राष्ट्रांतर्गत/आंतरराष्ट्रीय क्लब स्पर्धा[संपादन]

बाह्य दुवे[संपादन]

Commons-logo.svg
विकिमीडिया कॉमन्सवर खालील विषयाशी संबंधित संचिका आहेत:

फ्रेंच, स्पॅनिश, जर्मन, पोर्तुगीज व अरबी मजकूर)

खेळाचे वर्तमान नियम] (इंग्लिश मजकूर)