Jump to content

ए.आर. रहमान

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
(ए.आर.रहमान या पानावरून पुनर्निर्देशित)
अल्लाह रक्खा रहमान

ए.आर. रहमान
आयुष्य
जन्म ६ जानेवारी, १९६७ (1967-01-06) (वय: ५९)
जन्म स्थान चेन्नई, तमिळनाडू
संगीत साधना
गायन प्रकार संगीत दिग्दर्शक, गीतकार, पार्श्वगायक
संगीत कारकीर्द
कारकिर्दीचा काळ १९८७ - चालू

अल्लाह रक्खा रहमान (तामिळ: ஏ. ஆர். ரகுமான், जन्म नाव: ए.एस. दिलीपकुमार, திலீப் குமார்) हे एक जगप्रसिद्ध भारतीय संगीतकार आहेत. आपल्या काळामधील सर्वश्रेष्ठ संगीतकार मानल्या जात असलेल्या रहमानने आजवर अनेक भाषांमधील चित्रपटांना संगीत देऊन जगभरातील चाहत्यांची मने जिंकली आहेत. रोजा, बॉम्बे, रंगीला, दिल से, लगान, रंग दे बसंती हे त्यांचे काही उल्लेखनीय चित्रपट आहेत. २००८ साली प्रदर्शित झालेल्या स्लमडॉग मिलियोनेर ह्या इंग्रजी चित्रपटाच्या संगीतासाठी ए. आर. रहमान यांना अनेक आंतरराष्ट्रीय पुरस्कार मिळाले.

रहमान यांना आजवर दोन ऑस्कर पुरस्कार, दोन ग्रॅमी पुरस्कार, एक बाफ्टा पुरस्कार, एक गोल्डन ग्लोब पुरस्कार, चार राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, १५ फिल्मफेअर पुरस्कार व १३ फिल्मफेअर पुरस्कार दक्षिण मिळाले आहेत. आजवरच्या त्यांच्या दोन दशकांच्या कारकिर्दीत त्यांना भारतीय संगीताला नवी ओळख दिल्याचे श्रेय दिले जाते.

संगीतबद्ध चित्रपट

[संपादन]

हिंदी चित्रपट

[संपादन]
वर्ष चित्रपट पुरस्कार
१९९५ रंगीला फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
१९९६ फायर
१९९६ दौड
१९९७ विश्वविधाता
१९९७ कभी ना कभी
१९९८ दिल से.. फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
१९९८ १९४७: अर्थ
१९९८ डोली सजाके रखना
१९९९ ताल फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
१९९९ तक्षक
२००० पुकार
२००० झुबैदा
२००१ वन टू का फोर
२००१ नायक
२००१ लव्ह यू हमेशा
२००१ लगान फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
२००२ द लेजंड ऑफ भगत सिंग
२००२ साथिया फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
२००३ तहजीब
२००४ लकीर
२००४ मिनाक्षी
२००४ युवा
२००४ स्वदेस
२००४ दिल ने जिसे अपना कहा
२००५ नेताजी सुभाषचंद्र बोस
२००५ मंगल पांडे
२००५ वॉटर
२००६ रंग दे बसंती फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
२००७ गुरू फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
२००७ प्रव्होक्ड
२००८ जोधा अकबर
२००८ जाने तू... या जाने ना फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
२००८ युवराज
२००८ अदा
२००८ गजनी
२००९ दिल्ली 6 फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
२००९ ब्ल्यू
२०१० रावण
२०१० झूठा ही सही
२०११ रॉकस्टार फिल्मफेअर सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक पुरस्कार
२०१२ एक दीवाना था
२०१२ जब तक है जान
२०१३ रांझणा
२०१४ हायवे

विदेशी चित्रपट

[संपादन]

तमिळ चित्रपट

[संपादन]
तमिळ चित्रपट: संगीत आणि पुरस्कार
अनुक्रमचित्रपटाचे नावसंगीत क्षेत्रातील कामगिरीपुरस्कार
रोजाए.आर. रहमान यांचा पहिला चित्रपट; संगीताने भारतीय चित्रपटसृष्टीत क्रांती घडवली.राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (सर्वोत्कृष्ट संगीत दिग्दर्शक)
पुदिय मुगम'कन्नुकु मयी अळगु' सारखी गाणी अत्यंत लोकप्रिय झाली.
जंटलमन'चिकू बुकू रायेले' गाण्याने तरुणाईत प्रचंड लोकप्रियता मिळवली.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
किळिक्कु चीमायिलेग्रामीण पार्श्वभूमीच्या संगीताचा प्रभावी वापर.
उळवनशास्त्रीय आणि आधुनिक संगीताचा संगम.
तिरुडा तिरुडाजागतिक स्तरावरील संगीताचा प्रभाव असलेल्या गाण्यांसाठी प्रसिद्ध.
वन्डिचोलै चिन्रासु'सेन्तमिळ नाटु तमिळ' सारखी गाणी प्रसिद्ध.
ड्युएटसॅक्सोफोनचा (Saxophone) मुख्य वाद्य म्हणून केलेला उत्कृष्ट वापर.तमिळनाडू राज्य चित्रपट पुरस्कार
मे मादम'मर्गाळी पूवे' सारख्या गाण्यांना शास्त्रीय बैठक लाभली.
१०कादलन'मुकाबला' गाण्याने संपूर्ण भारतात धुमाकूळ घातला होता.राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायक)
११पवित्र'उयिरुम नीये' हे गाणे आईवरील उत्कृष्ट गीतांपैकी एक मानले जाते.
१२करुत्तम्माग्रामीण भागातील लोकसंगीताचा उत्कृष्ट वापर.राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायिका)
१३पुदिय मनरगळनवीन धाटणीच्या संगीताचा प्रयोग.
१४मनिता मनितासामाजिक संदेश देणाऱ्या संगीताचा समावेश.
१५बॉम्बे'हम्मा हम्मा' आणि 'तू ही रे' (उयिरे) ही गाणी जागतिक स्तरावर गाजली.फिल्मफेअर पुरस्कार आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर दाद
१६इन्दिरा'नीला कायगीरदू' सारख्या मेलोडिअस गाण्यांसाठी प्रसिद्ध.
१७मुतुया चित्रपटाच्या संगीताने जपानमध्येही मोठी लोकप्रियता मिळवली.तमिळनाडू राज्य चित्रपट पुरस्कार
१८लव्ह बर्ड्सपाश्चात्य नृत्य संगीताचा (Dance music) प्रभावी वापर.
१९इन्दियन'अक्कडा नुक्कडा' आणि 'टेलीफोन मणी' ही गाणी गाजली.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
२०कादल देसम'मुस्तफा मुस्तफा' हे मैत्रीवरील अजरामर गीत याच चित्रपटातील आहे.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
२१मी.रोमिओउत्तम ठेका असलेल्या डान्स नंबर्ससाठी प्रसिद्ध.
२२अन्तिमन्तारैग्रामीण आणि पारंपारिक तमिळ संगीताचा समावेश.
२३मिन्सार कनवु'वेन्नेलवे' गाण्याने राष्ट्रीय स्तरावर ओळख मिळवली.राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (सर्वोत्कृष्ट संगीत दिग्दर्शक)
२४इरुवर१९५० च्या दशकातील शास्त्रीय संगीताचा पुनरुच्चार.
२५रत्चगनउच्च दर्जाचे ध्वनी मुद्रण आणि भव्य गाण्यांसाठी प्रसिद्ध.
२६मोना लिसाहलक्या-फुलक्या रोमँटिक गाण्यांचा समावेश.
२७जीन्स'अजुबों' गाण्यात जगातील सात आश्चर्यांचे चित्रीकरण आणि संगीताचा मेळ.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
२८मुदलवन'शकलाका बेबी' गाण्याने तरुणाईला भुरळ घातली.तमिळनाडू राज्य चित्रपट पुरस्कार
२९ताज महालग्रामीण प्रेम कथेला साजेसे लोकसंगीत.
३०अलैपायुदेशहरी प्रेम कथेसाठी दिलेले अत्यंत रोमँटिक संगीत.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
३१कन्डुकोन्डेन कन्डुकोन्डेनशास्त्रीय रागांवर आधारित गाण्यांसाठी नावाजले गेले.राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायक)
३२रिदमनिसर्गाच्या पंचमहाभूतांवर आधारित गाण्यांची संकल्पना.
३३तेनालीविनोदी चित्रपटाला साजेसे उत्साही संगीत.
३४बाबाअध्यात्म आणि व्यावसायिक संगीताचा संगम.
३५कादल व्हायरसआधुनिक काळातील प्रेमावर आधारित गाणी.
३६परसुरामॲक्शन चित्रपटाला साजेसे वेगवान संगीत.
३७बॉयससंगीतात तंत्रज्ञानाचा (Synthesizers) मोठा वापर.
३८एनक्कु २० उनक्कु १८तरुणांच्या आवडीचे ट्रेंडी संगीत.
३९कन्गळाल कैदु सेयमेलोडिअस आणि भावपूर्ण गाण्यांसाठी ओळखला जातो.
४०आयदु येळुदुरॉक आणि रॅप संगीताचा प्रभावी वापर.
४१न्युतांत्रिकदृष्ट्या प्रगत आणि बोल्ड संगीताचा प्रयोग.
४२अन्बे आरुयिरेनवीन पिढीच्या प्रेमसंबंधांवर आधारित उडत्या चालीची गाणी.
४३सिल्लनु ओरु कादल'मुनबे वा' हे गाणे आजही अत्यंत लोकप्रिय आहे.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
४४वर्लारुलोकसंगीत आणि शास्त्रीय संगीताचा मेळ.
४५गुरू'तेरे बिना' (तेरे इरुक्कम) सारख्या गाण्यांनी जादुई वातावरण निर्माण केले.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
४६सिवाजी द बॉसमोठ्या प्रमाणावर ऑर्केस्ट्राचा वापर केलेली गाणी.
४७अळगीय तमिळ मगनसंगीतात नाविन्यपूर्ण रिदमचा वापर.
४८सक्करकट्टि'मन्मदने' गाण्याने प्रसिद्धी मिळवली.
४९विनैत्तांडि वरुवायाआधुनिक तमिळ चित्रपटांमधील सर्वोत्तम रोमँटिक अल्बमपैकी एक.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
५०अशोकवनमशास्त्रीय मुळांशी जोडलेले संगीत.
५१एंदिरमसायन्स फिक्शनला साजेसे भविष्यकालीन (Futuristic) संगीत.फिल्मफेअर पुरस्कार (तमिळ)
५२द नाईन्टिन्थ स्टेपआंतरराष्ट्रीय सहकार्य आणि वाद्यांचा प्रयोग.

तेलुगु चित्रपट

[संपादन]
  • ग्यांग मास्टर्
  • सूपर पोलीस
  • निप्पु रव्व
  • अडवि राणि
  • रक्षकुडु
  • नी मनसु नाकु तेलुसु
  • नानी

बाह्य दुवे

[संपादन]