इंद्रायणी एक्सप्रेस

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search
इंद्रायणी एक्सप्रेस
22106 Indrayani Express at Pune Junction.jpg
माहिती
सेवा प्रकार मेल-एक्सप्रेस
प्रदेश महाराष्ट्र, भारत
शेवटची धाव अद्याप सुरू
चालक कंपनी मध्य रेल्वे, भारतीय रेल्वेचा विभाग
मार्ग
सुरुवात छत्रपती शिवाजी टर्मिनस
थांबे ५/६
शेवट पुणे
अप क्रमांक २२१०६
निघायची वेळ (छत्रपती शिवाजी टर्मिनस) ०५:४०
पोचायची वेळ (पुणे) ०९:०८
डाउन क्रमांक २२१०५
निघायची वेळ (पुणे) १८:३५
पोचायची वेळ (छत्रपती शिवाजी टर्मिनस) २१:५५
अंतर १९२ किमी
साधारण प्रवासवेळ ३ तास २० मिनिट
वारंवारिता रोज
प्रवासीसेवा
प्रवासवर्ग वातानुकुलित खुर्चीयान, २
अपंगांसाठीची सोय नाही
बसण्याची सोय विमानाप्रमाणे सहा आसनांची रांग (वाखु)
१२ आसनांचा कंपार्टमेंट
झोपण्याची सोय नाही
खानपान फेरीवाले कंत्राटी विक्रेते
सामान ठेवण्याची सोय प्रवासी कंपार्टमेंटमध्येच
इतर सुविधा पासधारक डबे
तांत्रिक माहिती
डबे, इंजिने, इ.

डब्ल्यु.डी.एम-३डी इंजिन
अधिक २ डब्ल्यु.सी.जी.-२ इंजिन (कर्जत ते लोणावळा) २ एस.एल.आर डबे
४ वातानुकुलित खुर्चीयान (२ पासधारकांसाठी आरक्षित)

६ दुसरा वर्ग (३ पासधारकांसाठी आरक्षित)
गेज ब्रॉडगेज
विद्युतीकरण पूर्ण मार्ग

२२१०५ व २२१०६ क्रमांकाची इंद्रायणी एक्सप्रेस ही भारतीय मध्य रेल्वेची मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस आणि पुणे दरम्यान धावणारी सर्वांत वेगवान आगगाडी आहे. दररोज धावणा-या या गाडीचे पुण्याजवळून वाहणा-या ‘इंद्रायणी’ नदीवरुन ‘इंद्रायणी एक्सप्रेस’ असे नामकरण झालेले आहे. सुरुवातीस मुंबई - पुणे दरम्यान १०२१ क्रमांकाची गाडी व पुणे - मुंबई दरम्यान १०२२ क्रमांकाची गाडी धावत असे. आता मात्र ही गाडी सर्वांत वेगवान करण्यात आली असून २२१०५ क्रमांकाची गाडी मुंबई - पुणे दरम्यान व २२१०६ क्रमांकाची गाडी पुणे - मुंबई दरम्यान अशी क्रमांकित करण्यात आली.

डबे[संपादन]

सध्या इंद्रायणी एक्सप्रेसला वातानुकूलीत खूर्ची यानाचे २, सर्वसाधारण व्दितीय वर्गाचे ८, पासधारकांसाठी आरक्षित असलेले सर्वसाधारण व्दितीय वर्गाचे २, अनारक्षित असलेले सर्वसाधारण वर्गाचे ५ डबे जोडलेले आहेत. प्रवाशांच्या मागणीनुसार भारतीय रेल्वेला डब्यांची संख्या कमी / जास्त करण्याचे अधिकार आहेत.

सेवा[संपादन]

२७ एप्रिल १९८८ रोजी प्रथम इंद्रायणी एक्स्रपेस सुरू करण्यात आली आणि मुंबई – पुणे दरम्यान धावणा-या सहा गाडयांपैकी ही एक गाडी आहे. इतर पाच गाडया – १२१२७/२८ मुंबई पुणे इंटरसिटी एक्सप्रेस, ११००७/०८ डेक्क्न एक्सप्रेस, ११००९/१० सिंहगड एक्सप्रेस, १२१२५/२६ प्रगती एक्सप्रेस आणि १२१२३/२४ डेक्कन क्वीन. २२१०५ क्रमांकाची इंद्रायणी एक्सप्रेस मुंबई – पुणे हे १९२ कि.मी अंतर ३ तास २८ मि. (५५.३८ किमी/तास) मध्ये व २२१०६ क्रमाकाची पुणे – मुंबई हे ३ तास २० मि. (५७.६० किमी/तास) मध्ये पार करते.

इंद्रायणी एक्सप्रेस - २२१०६ - द्वितीय श्रेणी वर्गाचा डबा
इंद्रायणी एक्सप्रेस - २२१०६ - वातानुकूलीत खुर्ची वर्गाचा डबा

शक्तीचा वापर[संपादन]

या मार्गावरील सर्व गाडया वीजेवर चालत असल्या तरीही गाडीला डिझेल इंजिन जोडलेले असते. मुंबई छ. शिवाजी टर्मिनस पर्यंत गाडीला डब्लयूडीएम थ्रिडी (3D) इंजिन जोडलेले असते.

वेळापत्रक[संपादन]

मुंबई-पुणे दरम्यान धावणारी इंद्रायणी एक्सप्रेस ही पहिली आणि परतीसाठी शेवटची गाडी आहे. २२१०५ ही गाडी दररोज भारतीय प्रमाणवेळेनुसार मुंबई मधून ५.४० वाजता निघून पुण्याला ९.०८ ला पोहोचते. परतताना २२१०६ ही गाडी पुण्यावरुन १८.३५ ला निघून मुंबईला २१.५५ ला पोहोचते.[१]

स्थानक सांकेतांक स्थानकाचे नांव

२२१०५ - मुंबई छ.शि.ट. ते पुणे (1)[२]

अंतर
(कि.मी.)
दिवस

२२१०६ - पुणे ते मुंबई छ.शि.ट.(2)[३]

अंतर
(कि.मी.)
दिवस
आगमन गंतव्य आगमन गंतव्य
सीएसटीएम मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस स्रोत ०५:४० २१ :५५ गंतव्य १९२
डीआर दादर ०५:५१ ०५:५३ २१ :३३ २१ :३५ १८३
टीएनए ठाणे ०६:१४ ०६:१६ ३३ २१:०८ २१:१० १५९
केवायएन कल्याण ०६:३५ ०६:३७ ५४ २०:५0 २०:५२ १३९
केजेटी कर्जत 0७:१५ ०७:१७ १०० २०:०८ २०:१० ९२
एलएनएल लोणावळा ०८:०० ०८:०२ १२८ १९:२३ १९:२५ ६४
एसव्हीजेआर शिवाजीनगर ०८:५० ०८:५२ १८९ थांबा नाही थांबा नाही xxx
पुणे पुणे जक्शन ०९:०८ गंतव्य १९२ स्रोत १८:३५

धावत्या गाडीतील दुर्घटना[संपादन]

१ डिसेंबर १९९४ च्या रात्री कर्जत आणि लोणावळालोणावळयाच्या दरम्यान भोर घाट उतरताना ठाकूरवाडी केबीनजवळ आग लागल्यामुळे इंद्रायणी एक्सप्रेसचे ब्रेक निकामी झाले. अशा परिस्थितीत घाटामधून ही गाडी १०० कि.मी/तासापेक्षा जास्त वेगाने धावत धावत शेवटी सपाट जागी थांबली होती. या दुर्घटनेमागचे निश्चित कारण अदयापपर्यंत समजू शकलेले नाही.[४]

संदर्भ व नोंदी[संपादन]