लेयटे आखाताची लढाई

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
लेयटे आखाताची लढाई
दुसरे महायुद्ध यातील एक भाग
USS Princeton (CVL-23) 1944 10 24 1.jpg
लुझॉनजवळ आगीच्या भक्ष्यस्थानी पडलेली यु.एस.एस. प्रिन्सटन ही विवानौका
दिनांक २३-२६ ऑक्टोबर, इ.स. १९४४
ठिकाण लेयटे आखात, फिलिपाइन्स
परिणती दोस्त राष्ट्रांचा निर्णायक विजय
युद्धमान पक्ष
अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने, ऑस्ट्रेलिया जपान
सेनापती
विल्यम हाल्से जुनियर, थॉमस सी. किंकेड, क्लिफ्टन स्प्रेग, जेसी बी. ओल्डेनडॉर्फ, जॉन ऑगस्टीन कॉलिन्स ताकेओ कुरिता, शोजी निशिमुरा, कियोहिदे शिमा, जिसाबुरो ओझावा, युकियो सेकी
सैन्यबळ
विवानौका, ८ हलक्या विवानौका, १८ विवा संगतनौका, १२ बॅटलशिप, २४ क्रुझर, १४१ विनाशिका व विनाशिका संगतनौका, अनेक पाणबुड्या, गस्तनौका, रसदनौका, १,५०० विमाने १ विवानौका, ३ हलक्या विवानौका, ९ बॅटलशिप, १४ मोठ्या क्रुझर, ६ छोट्या क्रुझर, ३५+ विनाशिका, ३०० विमाने
बळी आणि नुकसान
अंदाजे ३,००० सैनिक व खलाशी, १ हलकी विवानौका, २ विवा संगतनौका, २ विनाशिका, १ विनाशिका संगतनौका, २००+ विमाने अंदाजे १०,४०० सैनिक व खलाशी, १ विवानौका, ३ छोट्या विवानौका, ३ बॅटलशिप, १० क्रुझर, ११ विनाशिका, अंदाजे ५०० विमाने

लेयटे आखाताची लढाई (मराठी नामभेद: लेयटे गल्फची लढाई ; इंग्लिश: Battle of Leyte Gulf, बॅटल ऑफ लेयटे गल्फ) ही दुसर्‍या महायुद्धादरम्यान दोस्त राष्ट्रे आणि शाही जपानी आरमार यांच्यात फिलिपिन्सजवळील लेयटे आखातात लढली गेलेली आरमारी लढाई होती. ही लढाई दुसऱ्या महायुद्धादरम्यानची सगळ्यात मोठी आरमारी लढाई होती आणि काही हिशोबाप्रमाणे ही जगाच्या इतिहासातीलच सगळ्यात मोठी आरमारी लढाई होती.[१]

युद्धाच्या सुरुवातीस जपानने आग्नेय आशियातील अनेक प्रदेश हस्तगत करून तेथील तेलसाठे व खनिज संपत्ती मिळवलेली होती. जपानचे बरेचसे युद्धतंत्र या सामग्रीवर आधारित होती. येथून जपानकडे जाणारी ही रसद तोडण्यासाठी दोस्त राष्ट्रांना फिलिपिन्स जिंकून तेथे तळ उभारणे गरजेचे होते. यासाठी अमेरिकेने २० ऑक्टोबर रोजी लेयटे बेटावर चढाई केली. हे पाहताच जपानी आरमाराने आपली शक्ती एकवटून प्रतिहल्ला केला. पण अमेरिकन आरमाराच्या तिसर्‍या आणि सातव्या तांड्याने हा प्रतिहल्ला उधळून लावला. या लढाईत जपानी आरमाराची इतकी हानी झाली, की युद्धाच्या अंतापर्यंत ते यातून सावरलेच नाही [२][३].

संदर्भ व नोंदी[संपादन]

  1. वूडवार्ड, सी. व्हॅन (इ.स. १९४७). द बॅटल फॉर लेयटे गल्फ. मॅकमिलन. (इंग्लिश मजकूर) 
  2. फुलर, जॉन एफ.सी. (इ.स. १९५६). द डिसाइझिव बॅटल्स ऑफ द वेस्टर्न वर्ल्ड (इंग्लिश: The Decisive Battles of the Western World). आयर अँड स्पॉटिसवूड. (इंग्लिश मजकूर) 
  3. मॉरिसन, सॅम्युअल ई. (इ.स. १९५६). "लेयटे, जून १९४४ – जानेवारी, इ.स. १९४५", हिस्टरी ऑफ युनायटेड स्टेट्स नेव्हल ऑपरेशन्स इन वर्ल्ड वॉर २ (इंग्लिश: History of United States Naval Operations in World War II). लिटल अँड ब्राउन. (इंग्लिश मजकूर) 


Wiki letter w.svg
कृपया स्वत:च्या शब्दात परिच्छेद लेखन करून या लेखाचा / विभागाचा विस्तार करण्यास मदत करा.
अधिक माहितीसाठी या लेखाचे चर्चा पान, विस्तार कसा करावा? किंवा इतर विस्तार विनंत्या पाहा.