नमकीन (१९८२ चित्रपट)
| गट-प्रकार | नाट्य चित्रपट  |
|---|---|
| Performer | राहुल देव बर्मन |
| प्रकाशन तारीख | 1982 |
| मूळ देश | भारत |
| मूळ भाषा | हिंदी |
| दिग्दर्शक | गुलजार |
| पटकथा | गुलजार |
| प्रमुख कलाकार | शर्मिला टागोर |
| संगीतकार | राहुल देव बर्मन |
| Narrative location | हिमाचल प्रदेश |
| रंग | color |
नमकीन हा १९८२ चा हिंदी -भाषेतील सामाजिक नाट्यचित्रपट आहे, जो गुलजार दिग्दर्शित आहे. यात संजीव कुमार, शर्मिला टागोर, शबाना आझमी, वहिदा रहमान यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत. हा गुलजारचा आणखी एक चित्रपट होता जो भारतीय समाजाच्या, विशेषतः ग्रामीण भागातील, काही अत्यंत संवेदनशील पण स्पर्श न झालेल्या पैलूंवर बनवला होता. अकाल बसंत ही कथा समरेश बसू यांची होती, ज्यांच्या कथेवर गुलजार यांनी यापूर्वी किताब (१९७७) देखील बनवला होता.[१][२]
या चित्रपटाला १९८३ मध्ये एसाभाई एम. सूरतवाला यांच्यासाठी सर्वोत्कृष्ट ऑडिओग्राफीसाठी राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार मिळाला. ३० व्या फिल्मफेर पुरस्कारांमध्ये, नमकीनने सर्वोत्कृष्ट कथा आणि सर्वोत्कृष्ट कला दिग्दर्शन जिंकले, तर वहिदा रेहमान आणि किरण वैराळे या दोघांनाही चित्रपटातील त्यांच्या अभिनयासाठी सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेत्रीची नामांकनं मिळाली.[३]
पात्र
[संपादन]- गेरुलाल - संजीव कुमार
- निमकी - शर्मिला टागोर
- मिठू - शबाना आझमी
- ज्योती/जुगनी - वहिदा रहमान
- चिंकी - किरण वैराळे
मुळात निमकीच्या भूमिकेत रेखा होती, जी नंतर शर्मिला टागोरने साकारली.[४]
गीत
[संपादन]| गाणे | गायक |
|---|---|
| "राह पे रहते है" | किशोर कुमार |
| "आँकी चली, बांनकी चली" | आशा भोसले |
| "बडी देर से मेघा बरसा" | आशा भोसले |
| "फिर से आयो बदरा बिदेसी" | आशा भोसले |
| "ऐसा लगा कोई सूरमा" | अलका याज्ञिक |
पुरस्कार
[संपादन]- ३० वे राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार:
- सर्वोत्कृष्ट ऑडिओग्राफी : एसाभाई एम. सूरतवाला
- ३० वे फिल्मफेर पुरस्कार:
- सर्वोत्कृष्ट कथा – समरेश बसू - जिंकले
- सर्वोत्कृष्ट कला दिग्दर्शन – अजित नानर्जी - जिंकले
- सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेत्री – किरण वैराळे - नामांकन
- सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेत्री – वहीदा रेहमान - नामांकन
संदर्भ
[संपादन]- ↑ "Samaresh Basu Birth Anniversary: Here Are 5 Films Based on His Novels". News18 (इंग्रजी भाषेत). 2019-12-11. 26 December 2021 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 2021-12-26 रोजी पाहिले.
- ↑ Gulazar; Govind Nihalani; Saibal Chatterjee (2003). Encyclopaedia Of Hindi Cinema. Popular Prakashan. p. 357. ISBN 978-81-7991-066-5.
- ↑ "The Nominations - 1982". Filmfare Award website. 8 July 2012 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित.
- ↑ Deepak, Sunil (2003). "Namkeen A Film by Gulzar (1982)". Kalpana.it. 23 July 2011 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 20 April 2010 रोजी पाहिले.