दलाई लामा

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search
दलाई लामा 
Tibetan Buddhist spiritual teacher (see Q17293 for current, 14th Dalai Lama)
Dalai Lama 1430 Luca Galuzzi 2007crop.jpg
माध्यमे अपभारण करा
Wikipedia-logo-v2.svg  विकिपीडिया
प्रकारपद
उपवर्गspiritual leader (Gelug),
head of government (Central Tibetan Administration, इ.स. १९५९),
head of government (Ganden Phodrang, इ.स. १६४२, इ.स. १९५९)
पासून वेगळे आहे
अधिकार नियंत्रण
no fallback page found for autotranslate (base=Translations:Template:Wikidata Infobox/i18n/msg-editlink-alttext, lang=mr)
दलाई लामा (dty); Dalai Lama (is); Dalai Lama (ms); Далай Лама (bg); دلائی لاما (pnb); دلائی لاما (ur); Dalai Lama (so); Dalajláma (sk); Далай-лама (uk); Dalai-lamao (io); Dalai Lama (gsw); Dalaylama (uz); দালাই লামা (as); Dalai-lamao (eo); Далај-лама (mk); Dalaj Lama (bs); दलाई लामा (bho); দলাই লামা (bn); Dalaï-lama (fr); Dalai Lama (jv); Dalaj Lama (hr); Dalai Lama (cbk-zam); दलाई लामा (mr); Đạt-lại Lạt-ma (vi); Дала лам (xal); dalailama (lv); Dalai Lama (af); Dalaj Lama (sr); Dalai Lama (gom); Dalai Lama (kbp); דלאי לאמה (he); Dalai Lama (sco); Далай лам (mn); Dalai Lama (nn); Dalai Lama (nb); Dalay-lama (az); Dăk-lâi Lā-mā (cdo); Dalai Lama (ban); Dalai Lama (pam); Dalai Lama (se); 達賴喇嘛 (gan); دالاي لاما (ar); Dalai Lama (br); Dalai Lama (cy); ဒလိုင်းလားမား (my); 達賴喇嘛 (yue); dalai láma (hu); Dalai Lama (fy); Dalai lama (nl); Dalai Lama (eu); རྒྱལ་དབང་སྐུ་འཕྲེང་རིམ་བྱོན། (bo); Dalai Lama (ast); Dalai-lama (ca); Dalai lama (qu); Dalai Lama (de); दलाई लामा (mai); Dalai Lama (lad); دالایی لاما (fa); 达赖喇嘛 (zh); Dalai Lama (ku); दलाइ लामा (ne); ダライ・ラマ (ja); Dalai Lama (rm); Dalai Lama (id); Dalai lama (sv); dalai lam a (ti); XIV වන දලයි ලාමා (si); Dalai Lama (la); Dalai Lama (da); दलाई लामा (hi); 达赖喇嘛 (wuu); ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ (pa); Dalai Lama (nan); Dalai Lama (ro); Далай лама (kk); தலாய் லாமா (ta); Dalai Lama (it); Dalai Lama (sq); ทะไลลามะ (th); Далай-лама (ru); Далай-лама (be-tarask); დალაი-ლამა (ka); Tha̍t-lai-la̍p-mà (hak); Dalái lama (es); Dalajláma (cs); దలైలామా (te); Dalai Lama (ksh); Dalai Lama (pt); Dalai-laama (et); Далай - лама (ky); Далай лама (bxr); Dalai lama (lt); Dalajlama (sl); Dalai Lama (tl); դալայ լամա (hy); Dalai-lama (fi); Dalai Lama (war); Dalajlama (pl); ദലൈലാമ (ml); Dalaj Lama (sh); Dalai Lama (ia); Далай Лаама (sah); Dalay Lama (tr); 달라이 라마 (ko); Dalai Lama (gl); Dalai Lama (en); Δαλάι Λάμα (el); Dalai Lama (sgs) ༸རྒྱལ་བ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་། (bo); Tibet vallási vezetője (hu); будысцкі духоўны лідэр (be-tarask); títol de l'autoritat suprema del Tibet (ca); Tibetan Buddhist spiritual teacher (see Q17293 for current, 14th Dalai Lama) (en); buddhistischer Würdenträger und Geistlicher (de); Tibetas augstākais garīdznieks, senāk arī laicīgais valdnieks (lv); 尊者 (zh); Духовный лидер Тибета (ru); lider spiritual budist în Tibet (ro); autorité spirituelle du bouddhisme (fr); tulkulinjerekke (nb); Tibetan Buddhist spiritual teacher (see Q17293 for current, 14th Dalai Lama) (en); titel och linje religiösa ledare inom gelug, en inriktning inom den tibetanska buddhismen (sv); Dalajlama, duchowy i polityczny przywódca Tybetu (pl); המנהיג הרוחני של הבודהיזם הטיבטי (he); Tibetaans geestelijk leider (nl); massima guida spirituale del buddismo tibetano (it); तिब्बती बौद्ध आध्यात्मिक शिक्षक (hi); Título (es); Tiibetin buddhalaisuuden hengellinen johtaja (fi); titulo de la autoridad suprema del tibet (gl); religiestro de tibeta budhismo (eo); 达赖喇嘛 (zh-hans); திபெத் மக்களின் ஆன்மிக அரசியல் தலைவர் பதவி. (ta) Dalai lama, Dalái-lama, Lama, Dalailama, Dalai-lama (es); Dalai Lama (yue); Далай Лама (ru); دالای لاما, دالایی‌لاما (fa); 嘉瓦仁波切, 達賴喇嘛, 达赖 (zh); დალაი ლამა (ka); ダライラマ, ダライ・ラマ号 (ja); Dalai-lama (sv); දලයි ලාමා තුමා (si); 達賴喇嘛 (wuu); Dalailama, Dalai lama, Dala-lama, Dalai laama (fi); Prudentoceano, Dalai Lamao, Dalai Lamo, Dalai Lama, Dalaj-lamao, Dalaj Lamao (eo); Dalajlama (cs); Dalai Lama (bs); Dalaï Lama (it); দালাই লামা (bn); Dalai lama, Dalaï lama, ཏ་ཱལའི་བླ་མ་, Dalai-lama (fr); Далайлама (be-tarask); Lamaísta, Dalai-lama (pt); 다라이 라마, 달라이라마, 달뢰라마, 다라이라마 (ko); Dalai Lama (lv); Далай Лама (uk); Тенцин Гяцо, 14-я Далай Лама (bg); Dalaj Lama (sl); הדלאי למה, הדלאי לאמה, דלאי למה (he); Ðạt Lai Lạt Ma, Dalai Lama, Ðạt-lại Lạt-ma, Đạt-lai Lạt-ma, Đạt-Lai-Lạt-Ma, Đạt Lai Lạt Ma, Ðức Ðạt Lai Lạt Ma (vi); ดาไลลามะ, องค์ดาไลลามะ, ดาไลลา่มะ, ดาไล ลามะ, ทะไล ลามะ (th); Taa-la’i bla-ma, 達賴喇嘛, 达赖喇嘛, Dálài Lǎmā, ཏ་ཱལའི་བླ་མ་ (id); Dalajlamowie, Gedün Drup, Gendun Drup, Dalaj Lama, Dalai Lama (pl); ദലൈ ലാമ, Dalai Lama (ml); Dalay Lama (az); Dalai Lama (ca); Далай Лама (sah); Dalaj Lame, Dalaj-Lama (hr); Далај Лама (mk); ཐུབ་བསྟན་རྒྱ་མཚོ་ (bo); ديلاي لاما, الدلاي لاما, دلاي لاما, الدالاي لاما (ar); దలై లామా (te); Dalai Lama, Jamphel Gyatso, Gendun Drup, Gendun Gyatso, Thubten Gyatso, Dalai-lama (tr)
विद्यमान दलाई लामा

दलाई लामा हे तिबेटचे सर्वोच्च धार्मिक नेते असतात. ‘दलाई लामा’ याचा अर्थ ‘ज्ञानाचा महासागर’ असा होतो. जगभरातील बौद्ध यांना आपले धर्मगुरू मानतात. आतापर्यंत १३ दलाई लामा होऊन गेले असून सध्याचे चौदावे दलाई लामा हे तेन्झिन ग्यात्सो आहेत. चीनने तिबेट देशावर केलेल्या विरोधामुळे त्यांना भारताच्या हिमाचल प्रदेश राज्यातील धरमशाला येथे आश्रय घेतला आहे.

इतिहास[संपादन]

तिबेटमध्ये दलाई लामांची परंपरा चौदाव्या शतकापासून सुरु झाली. ‘दलाई’ म्हणजे महासागर व ‘लामा’ म्हणजे ज्ञान, दलाई लामा या संयुक्त शब्दाचा अर्थ ज्ञानाचा महासागर असा आहे. हे लामा बुद्धिष्ट गुरु किंवा शिक्षक असतात. पहिले लामा जेनडून द्रूप हे ड्रेपुंग विहाराचे उच्च लामा झाले. ‘ड्रेपुंग’ हा तिबेटमधील सर्वात भव्य विहार आहे. पहिल्या लामांनंतर प्रत्येक नवा दलाई लामा हा पूर्वीच्या लामाचा अवतार मानला जाऊ लागला. सध्या दलाई लामा हे तिबेटीय लोकांचे सर्वोच्च धार्मिक नेते व शासन प्रमुख देखील आहेत. इ.स. १३९१ ते इ.स. १९३३ या कालखंडात तेरा दलाई लामा होऊन गेले. तिबेटीय परंपरेनुसार ज्येष्ठ धर्मगुरु व शासन मिळून नवीन दलाई लामा निवडीची जबाबदारी पार पाडतात.

हे सुद्धा पहा[संपादन]

बाह्य दुवे[संपादन]

चीनचा नवा खोडसाळपणा