बिरजू महाराज

बिरजू महाराज

मानव

लिंग	पुरूष
नागरिकत्व	भारत
स्थानिक भाषेतील नाव	बिरजू महाराज
जन्म तारीख	४ फेब्रुवारी 1938
जन्मस्थान	लखनौ
मृत्यू तारीख	१६ जानेवारी 2022, १७ जानेवारी 2022
मृत्यूस्थान	दिल्ली
व्यवसाय	नर्तक / नर्तकी, नृत्यदिग्दर्शक, गायक, संगीतकार
कार्य कालावधी (प्रारंभ)	1951
कार्य कालावधी (अंत)	2016
गट-प्रकार	हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीत
पुरस्कार	संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार, पद्मविभूषण पुरस्कार, राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट नृत्यदिग्दर्शन
अधिकृत संकेतस्थळ	http://www.birjumaharaj-kalashram.com

 

 From Wikidata

पंडित बिरजू महाराज म्हणून ओळखले जाणारे ब्रिजमोहन मिश्रा, (४ फेब्रुवारी १९३८, १७ जानेवारी २०२२, दिल्ली), हे कथक नृत्याच्या अलाहाबादच्या कालका-बिंदादिन घराण्याचे निपुण नर्तक होते. ते कथक नर्तकांच्या महाराज घराण्यातील वंशज आहेत, ज्यात त्यांचे दोन काका शंभू महाराज आणि लच्छू महाराज आणि त्यांचे वडील आणि गुरू, अचन महाराज यांचा समावेश आहे. नृत्य हे त्यांचे पहिले प्रेम असले तरी ते हिंदुस्थानी शास्त्रीय संगीताचे अभ्यासक आणि गायकसुद्धा होते.

वयाच्या १३ व्या वर्षापासून त्यांनी दिल्लीतील संगीत भारती या संस्थेत अध्यापनास सुरुवात केली.भारतीय कला केंद्र, संगीत नाटक अकादमीचे कथ्थक केंद्र या ठिकाणी ते शिकवत असत. निवृत्तीनंतर त्यांनी 'कलाश्रम' ही नृत्य/नाट्य संस्था सुरू केली .

शतरंज के खिलाडी, देवदास, उमराव जान, बाजीराव मस्तानी इत्यादी चित्रपटात नृत्य दिग्दर्शन त्यांनी केले आहे.