तासगांव

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search
तासगाव
शहर
Nickname(s): द्राक्षेच शहर
देश भारत ध्वज भारत
राज्य महाराष्ट्र
जिल्हा सांगली
Government
 • Body तासगांव नगरपालिका परिषद
उंची ५६०
लोकसंख्या (2011)[१]
 • एकूण ३७,९४५
 • घनता /किमी2 (/चौ मै)
Demonym(s) तासगावकर
भाषा
 • अधिकृत मराठी
वेळ क्षेत्र IST (यूटीसी+5:30)
Vehicle registration MH-10

तासगाव Tasgaon.ogg उच्चारण महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील एक शहर आणि नगरपालिका परिषद आहे. 1774 मध्ये नारायण बल्लाल पेशवे यांनी परशुराम भाऊ पटवर्धन यांना तासगाव बक्षीस म्हणून दिले होती. श्रीमंत गणपतराव पटवर्धन यांच्या शासनकाळात तासगाव संस्थानाची स्थापना करण्यात आली होता. तासगाव शहरातील द्राक्षे महाराष्ट्रातील अतिशय प्रसिद्ध द्राक्षे आहेत. सांगली शहरासह उपग्रह उपनगर म्हणून तासगाव वेगाने विलीन होत आहे आणि लवकरच सांगली शहरी महामंडळाचा भाग बनेल.

भूगोल[संपादन]

तासगाव हे द्राक्षेसाठी महाराष्ट्रातील प्रसिद्ध ठिकाणांपैकी एक आहे. येथे शेतकरी अनेक प्रकारचे द्राक्षे विकसित करतात. तासगाव 17°02′N 74°36′E / 17.03°N 74.6°E / 17.03; 74.6 येथे स्थित आहे.[२] त्याची सरासरी उंची 560 मीटर आहे (1837 फुट). तासगांवमध्ये SW मान्सूनमधून 450 मिमी सरासरी पाऊस पडतो.

लोकसंख्याशास्त्र: 2001 च्या भारतीय जनगणनेनुसार, तासगावची लोकसंख्या सुमारे 300000 उपनगरीय 33,435 आहे. पुरुषांची संख्या 52% आणि महिलांची 48% आहे. तासगावचा सरासरी साक्षरता दर 74% आहे, जो राष्ट्रीय सरासरी 5 9 .5% पेक्षा अधिक आहे: पुरुष साक्षरता 80% आणि महिला साक्षरता 68% आहे. तासगावमध्ये 13% लोक 6 वर्षाखालील आहेत.

शहर त्याच्या जागतिक दर्जाचे द्राक्षे साठी प्रसिद्ध आहे. द्राक्षे मुख्यत: यूके, यूएई, सिंगापूर, हाँगकाँग, श्रीलंका, बांग्लादेश इत्यादी आशियाई देशांमध्ये निर्यात केली जातात. उत्तम दर्जाचे द्राक्षे तासगावपासून आहेत, जसे कधीकधी द्राक्षांचा आकार 3.5 इंच इतका असतो. द्राक्षे उत्पादन दर नाशिक म्हणून दुप्पट आहे. तासगांवमधील गणपती मंदिर 225 वर्षांपेक्षा जुने आहे, कारण गणेशचा सोैड उजव्या दिशेने वाकलेली आहे आणि हे जागृत देवस्थान आहे. गणेश मूर्ति सोन्यामध्ये 125 किलो वजन आहे. गणेश मंदिरच्या गोपुर (मंदिरासाठी प्रवेश म्हणून 5 स्टोरी प्राचीन बांधकाम) महाराष्ट्रात सर्वात उंच (9 6 फूट) आहे कारण हे गोपुर सामान्यतः दक्षिण भारतामध्ये दिसते. गणेश उत्सव मोठ्या उत्साहाने साजरा केला जातो. गणेश चतुर्थीच्या एक दिवसानंतर गणेश रथोत्सव प्रसिध्द आहे. विठ्ठल सखाराम पान, विधान परिषदेचे माजी अध्यक्ष आणि रोजगार हमी योजनेचे संस्थापक विसापूर नावाच्या गावातील आहेत.

कवठे-एकंद: दशहरा (दशरा) (भारतातील सांगली रोडवरील तासगावपासून 7 कि. मी.) वर भारतातील सर्वात मोठा आतिशबाजी महोत्सव

सावळजः सावळसिद्ध मंदिर

सिद्धवेदी (सावळजः), मनेराजूरी, गावन व वडगाव: पाणी टँकरच्या मदतीने द्राक्षे उत्पादन (तासगांव शहरापासून 10 किमी)

चिंचणी: (तासगावपासून 5 किमी) जागरुत येल्लमा देवी मंदिर. दर वर्षी जानेवारी महिन्यात जत्रा होते. माजी आमदार दिनकर (आबा) पाटील आणि खासदार संजय पाटील यांचे गाव. चिंचणी उत्कृष्ट द्राक्षासाठी प्रसिद्ध आहे. सुमारे 30% शेतकरी या गावात द्राक्षे वाढतात. येथे पटवर्धन राजवंशाचा राजवाडा प्रसिद्ध आहे.

पर्यटन[संपादन]

  • इस्कॉन मंदिर आरवडे, तासगांव http://iskconaravade.com/
  • श्री गणपती मंदिर, तासगांव

पोलीस प्रशिक्षण शाळा[संपादन]

  • पोलीस प्रशिक्षण शाळा तुर्ची, ता. तासगांव, जि. सांगली नाशिक पोलीस प्रशिक्षण शाळेनंतर महाराष्ट्र पोलिसांची ही दुसरी क्रमांक आहे.

शिक्षण संस्था[संपादन]

; शाळा:
  • स्वामी रामानंद भारती विद्यामंदिर, तासगांव.
  • आनंदसागर पब्लिक स्कूल आणि कनिष्ठ महाविद्यालय, तासगांव.
  • चंपबेन वाडीलाल ज्ञानमंदिर, तासगांव.
  • गुरूवार्या दाडोजी कोंडदेव मिलिटरी स्कूल, तासगांव.
  • आदर्श इंग्रजी शाळा
  • के आर एस माने पाटील विद्यामंदिर, विसापूर
  • श्री वीरभद्र कृष्णा विद्यालय, सिद्धवेडी
  • श्रीमंत विनायकराव उर्फ बाबासाहेब पटवर्धन कन्या प्रशाळा, तासगांव
  • वसंतराव पाटील हायस्कूल व महाविद्यालय, मंजारदे
  • यशवंत हायस्कूल
  • महाराष्ट्र रत्ना व्ही. एस. पागे विद्यानिकेतन कृषि माध्यमिक विद्यालय आणि कनिष्ठ महाविद्यालय तासगांव
  • बॅरिस्टर टी के शेंडगे विद्यालय आणि कनिष्ठ महाविद्यालय, पेड
; शैक्षणिक महाविद्यालयेः
  • पद्मभूषण डॉ वसंतरावदा पाटील महाविद्यालय, तासगांव
  • आनंदसागर पब्लिक स्कूल आणि कनिष्ठ महाविद्यालय, तासगांव
  • एकलव्य कॉलेज ऑफ फार्मसी, वसुम्बे, तासगांव
  • सरकारी आयटीआय कॉलेज, तासगांव
  • सरकारी निवासी महिला पॉलिटेक्निक, तासगांव
  • इन्स्टिट्यूट ऑफ मॅनेजमेंट कॉम्प्यूटर रिसर्च डेव्हलपमेंट, वासुम्बे
  • लोकनेट आर. आर. (आबा) पाटील एज्युकेशन सोसायटीज आर्ट कॉमर्स सायन्स (एग्री) जूनियर कॉलेज, सिद्दीवाडी
  • महात्मा गांधी जूनियर कॉलेज ऑफ आर्ट्स अॅण्ड सायन्स, सावळज
  • महात्मा गांधी जूनियर कॉलेज, सवलाज
  • महिला महाविद्यालय, तासगांव
  • आर. पाटील महाविद्यालय, सिद्धवेदी, सवलाज
  • श्री वीरभद्र कृष्णा विद्यालय सिद्धवाडी (एसव्हीकेव्हीएस)
  • विद्यानिकेत कृषी माध्यमिक विद्यालय आणि जूनियर कॉलेज, तासगांव

वाहतूक[संपादन]

  • राज्य मुख्यालय मुंबई रस्त्याने 400 किमी आहे
  • जिल्हा मुख्यालय सांगली 22 किमी रस्त्याने आहे
  • जवळचे रेल्वे जंक्शन मिरज 25 किमी आहे
  • किर्लोस्करवाडी भिलावाडी सांगली कराड जवळील रेल्वे स्थानक आहेत.
  • कराड / इस्लामपूर मार्गे पुणे 250 किमी आहे
  • सांगली-कोल्हापूर महामार्ग मार्गे कोल्हापूर 70 किमी आहे
  • कोल्हापूर मार्गे तटीय शहर मालवण 230 किलोमीटर आहे
  • नवीन प्रस्तावित राष्ट्रीय महामार्ग - मनमाड-अहमदनगर-दौंड-बारामती-फलतान-विता-तसगाव-काकाडवाडी-बेळगाव (570 किमी)
  • नवीन प्रस्तावित राष्ट्रीय महामार्ग - गुहागर-कराड-पलुस-तसगाव-कवथ महाकळ-जाथ-बीजापुर (380 किमी)

संदर्भ[संपादन]


Translated By Parikshit Patil from Original Page Tasgaon