मुंबई रोखे बाजार

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search
बी.एस.ई.चा लोगो
मुंबई शेअर बाजाराची मुंबईमधील दलाल रस्त्त्यावरील इमारत

मुंबई शेअर बाजार (Bombay Stock Exchange, संक्षेप: बी.एस.ई.) हा भारत देशाच्या मुंबई शहरामधील एक रोखे बाजार आहे. १९७५ साली स्थापन झालेल्या बी.एस.ई.चा बाजार मुल्याबाबतीत भारतामध्ये अव्वल तर जगात ११वा क्रमांक लागतो. सध्या सुमारे ५००० पेक्षा अधिक कंपन्या बी.एस.ई.वर रोखेसमभागांची खरेदी विक्री करतात. ऑक्टोबर २०१२ मध्ये ह्या कंपन्यांचे एकत्रित बाजार मूल्य अंदाजे १,२०३ अब्ज अमेरिकन डॉलर इतके होते.

बी.एस.ई. मध्ये वापरला जाणाऱ्या निर्देशांकाचे सेन्सेक्स असे नाव आहे. सेन्सेक्स हा भारतामधील सर्वात महत्त्वाचा निर्देशांक समजला जातो व भारतीय अर्थव्यवस्थेची नाडी मानला जातो. बी.एस.ई. (पूर्वी बॉम्बे स्टॉक एक्सचेंज लि. म्हणून ओळखले जाणारे) हे आशिया खंडातील पहिले आणि सर्वात वेगवान स्टॉक एक्सचेंज असून ६ मायक्रो सेकंदाच्या वेगाने आणि भारतातील आघाडीच्या एक्सचेंज ग्रुपमध्ये एक आहे. गेल्या ४७ वर्षांत बीएसईने भारतीय कॉर्पोरेट क्षेत्राच्या विकासास सक्षम भांडवल उभारणीचे कार्यक्षम मंच उपलब्ध करून दिले आहे. बी.एस.ई म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या या अभ्यासक्रमाची स्थापना १९७५ मध्ये "नेटिव्ह शेअर्स अँड स्टॉक ब्रोकर्स असोसिएशन" म्हणून केली गेली.

आज बी.एस.ई. इक्विटी, चलने, कर्ज साधने, डेरिव्हेटिव्हज,म्युच्युअल फंड त्यात व्यापार करण्यासाठी व्यासपीठ देखील आहेइक्विटी लघु-मध्यम-उद्योगांचे (एसएमई) अहमदाबादमधील गिफ्ट सिटी आयएफएससी येथे स्थित इंडिया आयएनएक्स, भारतातील पहिले आंतरराष्ट्रीय विनिमय, बीएसईची पूर्णपणे मालकीची सहाय्यक कंपनी आहे. बीएसई हा भारताचा पहिला लिस्टेड स्टॉक एक्सचेंज आहे. बीएसई जोखीम व्यवस्थापन, क्लिअरिंग, सेटलमेंट, मार्केट डेटा सर्व्हिसेस आणि एज्युकेशनसह भांडवली बाजारातील सहभागींना इतर सेवा पुरवते. जगभरातील ग्राहकांसमवेत याचा जागतिक स्तरावर आणि देशव्यापी उपस्थिती आहे. बीएसई सिस्टम आणि प्रक्रिया बाजारपेठेतील अखंडतेचे रक्षण करण्यासाठी, भारतीय भांडवलाच्या विकासास चालना देण्यासाठी आणि सर्व बाजारपेठांमध्ये नाविन्य आणि स्पर्धा प्रोत्साहित करण्यासाठी डिझाइन केल्या आहेत.

आयएसओ ९००१:२००० प्रमाणपत्र प्राप्त करणारे बीएसई हे भारतातील पहिले आणि जगातील दुसरे एक्सचेंज आहे. ऑन-लाइन ट्रेडिंग सिस्टम (बीओएलटी) साठी माहिती सुरक्षा व्यवस्थापन प्रणाली मानक बीएस 7799-2-2002 प्रमाणपत्र प्राप्त करणारे हे देशातील पहिले आणि जगातील दुसरे एक्सचेंज आहे. हे देशातील सर्वात प्रतिष्ठित भांडवल बाजार शैक्षणिक संस्था चालवते. (बीएसई इन्स्टिट्यूट लि.) बीएसई देखील प्रदान करतेडिपॉझिटरी माध्यमातून सेवाकेंद्रीय डिपॉझिटरी सर्व्हिसेस लि. (सीडीएसएल) आर्म. बीएसईचा लोकप्रिय इक्विटी इंडेक्स - एस Pन्ड पी बीएसई सेन्सेक्स हा भारतातील सर्वाधिक प्रमाणात ट्रॅक केलेला स्टॉक मार्केट बेंचमार्क इंडेक्स आहे. याचा आंतरराष्ट्रीय पातळीवर ईयूआरएक्स व बीआरसीएस देशांच्या अग्रगण्य देवा'णघेवाण (ब्राझील, रशिया, चीन आणि दक्षिण आफ्रिका) वर व्यापार

  • '

हे सुद्धा पहा[संपादन]

बाह्य दुवे[संपादन]

गुणक: 18°55′47″N 72°50′01″E / 18.929681°N 72.833589°E / 18.929681; 72.833589 (मुंबई शेअर बाजार)