Jump to content

चंदेश्वर प्रसाद नारायण सिंह

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Chandeshwar Prasad Narayan Singh (sl); চন্দ্রেশ্বর প্রসাদ নারায়ণ সিং (bn); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (fr); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (id); चन्देश्वर नारायण प्रसाद सिंह (hi); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (es); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (nl); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (ca); चंदेश्वर प्रसाद नारायण सिंह (mr); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (de); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (ga); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (sq); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (en); Chandeshwar Prasad Narayan Singh (ast); சந்தேஷ்வர் பிரசாத் நாராயண் சிங் (ta) Indian freedom fighter and diplomat (en); Indiaas diplomaat (1901-) (nl); Indian freedom fighter and diplomat (en); دبلوماسي هندي (ar); دیپلمات هندی (fa); diplomáticu indiu (1901–1993) (ast) Sir Chandeshwar Prasad Narayan Singh (en)
चंदेश्वर प्रसाद नारायण सिंह 
Indian freedom fighter and diplomat
माध्यमे अपभारण करा
  विकिपीडिया
जन्म तारीखएप्रिल १८, इ.स. १९०१
मृत्यू तारीखइ.स. १९९३
नागरिकत्व
शिक्षण घेतलेली संस्था
व्यवसाय
  • राजदूत
पद
  • governor of Uttar Pradesh (इ.स. १९८० – इ.स. १९८५)
पुरस्कार
  • साहित्य व शिक्षणतील पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
  • ऑर्डर ऑफ दी इंडीयन एम्पायरचे सहकर्मी
  • Knight Bachelor
अधिकार नियंत्रण
साचा:Translations:Template:Wikidata Infobox/i18n/msg-editlink-alttext/mr

सर चंदेश्वर प्रसाद नारायण सिंह (१८ एप्रिल १९०१ - १९९४) [१] एक भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक, मुत्सद्दी आणि प्रशासक होते.

सिंह यांचा जन्म बिहारमधील सारण जिल्ह्यातील परसागढ राज्यातील भूमिहार जमीनदार कुटुंबात झाला. [१] १९२५ मध्ये त्यांनी कलकत्ता विद्यापीठातून सुवर्णपदका सोबत एमए मिळवले. [२] बिहारमध्ये परतल्यानंतर, ते राष्ट्रीय चळवळीत सामील झाले आणि १९२७ मध्ये तत्कालीन बिहार विधान परिषदेवर निवडून आले. ते मुझफ्फरपूरच्या जिल्हा मंडळाचे अध्यक्ष म्हणूनही निवडले गेले, जिथे त्यांनी १९३४ च्या नेपाळ-बिहार भूकंपातील भूकंपग्रस्तांसाठी मदत कार्य आयोजित केले. [१]

१९३५ मध्ये ब्रिटिश सरकारने त्यांना कमांडर ऑफ द ऑर्डर ऑफ द इंडियन एम्पायर (CIE) ही पदवी प्रदान केली. [३] १९४५ मध्ये त्यांची पाटणा विद्यापीठाचे कुलगुरू म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. विद्यापीठातील पदव्युत्तर अभ्यासक्रमाच्या विकासात त्यांचे योगदान सर्वांनी वाखाणले.[४] नव्याने उघडलेल्या विभागांचा कारभार पाहण्यासाठी त्यांनी देशभरातून नामवंत शिक्षक आणले. [४][५] १९४५ मध्ये त्यांनी पाटणा युनिव्हर्सिटी इन्स्टिट्यूट ऑफ सायकोलॉजिकल रिसर्च अँड सर्व्हिस, हे पूर्व भारतातील सर्वात जुन्या मानसशास्त्रीय सेवा केंद्रांपैकी एक स्थापन केले.[६] १९४६ मध्ये त्यांना नाइटहुड बहाल करण्यात आला. [७]

स्वातंत्र्यानंतर, १९४९ मध्ये, त्यांना भारताचे तत्कालीन पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांनी नेपाळमध्ये भारताचे राजदूत होण्यासाठी आमंत्रित केले होते. १९५३ मध्ये त्यांची अविभक्त पंजाबचे राज्यपाल म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. [८] उत्तर प्रदेशचे राज्यपाल म्हणूनही त्यांची नियुक्ती करण्यात आली. [१] [९] १९५८ मध्ये ते जपानमध्ये भारताचे राजदूत म्हणून गेले. [१०]

१९७७ मध्ये त्यांना देशासाठी केलेल्या उत्कृष्ट सेवांसाठी पद्मविभूषणने सन्मानित करण्यात आले. [१]

संदर्भ[संपादन]

  1. ^ a b c d e "Sir Chandeshwar Prasad Narayan Singh – Governor of UP". upgovernor.gov.in. 4 May 2023 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित.
  2. ^ "India Today, Volume 5, Issues 9-14". New Delhi: Living Media India. 1980. p. 41. But late in the day, a new name has appeared: Doon School-educated C.P.N. Singh, 43, the Union Minister of state for defence production. Cite magazine requires |magazine= (सहाय्य)
  3. ^ "London Gazette". 3 December 2010 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 8 April 2012 रोजी पाहिले.
  4. ^ a b B K Mishra (17 November 2008). "Other Side Of The Coin". The Times of India. 23 October 2012 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 28 March 2009 रोजी पाहिले.
  5. ^ "Patna University". 19 April 2021 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 5 December 2020 रोजी पाहिले.
  6. ^ "PU institute falls prey to neglect". The Times of India. 10 February 2002. 22 October 2012 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 9 November 2008 रोजी पाहिले.
  7. ^ "London Gazette". 14 January 2014 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 8 April 2012 रोजी पाहिले.
  8. ^ Yoginder Gupta (2007-01-12). "Critical thinkers must for growth: Datta". The Tribune. 21 October 2008 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 2008-11-08 रोजी पाहिले.
  9. ^ A. G. Noorani (September 2004). "Nehru's legacy to India". Frontline. 21 (20). 25 July 2013 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 28 March 2009 रोजी पाहिले.
  10. ^ Pracheen Kala Kendra (9 November 2008). "Pracheen Kala Kendra, Organization dedicated to art and culture". Pracheen Kala Kendra. 5 February 2009 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 9 November 2008 रोजी पाहिले.