ॲन्ड्रॉइड

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
ॲन्ड्रॉइड
Android robot.svg Android logo.png
Android 4.4 with stock launcher.png
Android 4.4 KitKat home screen
मूळ लेखक गूगल, ओपन हॅण्डसेट अलायन्स
प्रारंभिक आवृत्ती २१ ऑक्टोबर २००८[१]
सद्य आवृत्ती ४.४ (किटकॅट) (९ डिसेंबर २०१३[२])
प्रणालीलेखनाची भाषा सी (आज्ञावली भाषा), सी++, जावा (आज्ञावली भाषा)
प्लॅटफॉर्म ए.आर्.एम्, एम्.आय्.पी.एस्, पॉवर आर्किटेक्चर, x८६
सॉफ्टवेअरचा प्रकार मोबाईल संचालन प्रणाली
परवाना अपाचे २.० अथवा जीपीएल (ग्नू जनरल पब्लिक लायसेन्स)
संकेतस्थळ ॲन्ड्रॉइड.कॉम

ॲन्ड्रॉइड (इंग्लिश: Android) ही मोबाईल फोनसाठी गूगल कंपनीने विकसित केलेली एक संचालन प्रणाली आहे. ही संचालन प्रणाली लिनक्सवर आधारभूत आहे. गूगलने ही प्रणाली लिनक्सप्रमाणे ठेवण्याचे जाहीर केले आहे[१]. ॲन्ड्रॉइडमध्ये जावा प्रोग्रॅमिंग भाषेसाठी विकासकांना स्वातंत्र्य मिळाले आहे[३]. २१ ऑक्टोबर २००८ ला ॲन्ड्रॉइडची प्रारंभिक आवृत्ती प्रदर्शित करण्यात आली. सध्या ९ डिसेंबर २०१३ रोजी ॲन्ड्रॉइड ४.४.२ (जेली बीन) ही आवृत्ती प्रकाशित करण्यात आली आहे. ॲन्ड्रॉइड आता मोबाईल पाठोपाठ टॅबलेट पी. सी.साठीही लोकप्रिय होत आहे. वापरकर्त्यांच्या संख्येच्या दृष्टीने ॲन्ड्रॉइडचा ॲपलच्या आयफोन (आयओएस) खालोखाल दुसरा क्रमांक लागतो. नोकिया, ॲपल, ब्लॅकबेरी ह्या मोठ्या मोबाईल उत्पादक कंपन्या वगळता जगभरातील जवळजवळ सर्व मोठ्या मोबाईल फोन उत्पादकांनी (सॅमसंग, एलजी, सोनी एरिक्सन, मोटोरोला, एचटीसी, डेल, इत्यादी) ॲन्ड्रॉइडवर चालणारे स्मार्टफोन व टॅबलेट पी. सी. तयार केले आहेत.

२०१० च्या शेवटी ॲन्ड्रॉइड कार्यप्रणाली जगातील सर्वाधिक विकला जाणारा स्मार्टफोन प्लॅटफॉर्म बनला आणि त्याद्वारे आधी सुमारे १० वर्षे अधिपत्य गाजवणाऱ्या नोकियाच्या सिंबियन कार्यप्रणालीचे वर्चस्व संपले. कॅनालिस (Canalys) या रिसर्च संस्थेच्या अहवालानुसार २०१० च्या शेवटी जगभरातून ॲन्ड्रॉइडचे ३३% स्मार्टफोन विकले गेले तर नोकियाच्या सिंबियनचे ३१% स्मार्टफोन विकले गेले.[४][५]

ॲन्ड्रॉइड मुक्त स्रोत असल्यामुळे ॲन्ड्रॉइडचा विकास करण्यासाठी जगभरात खूप मोठ्या संख्येत विकासकांचा समुदाय आहे. ॲन्ड्रॉइड फोनांसाठी आतापर्यंत २,००,००० पेक्षा जास्त उपयोजने उपलब्ध आहेत. त्यातील बहुसंख्य उपयोजने मोफत आहेत.

आवृत्त्या[संपादन]

  • पहिले व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड १.५ - ॲन्ड्रॉइड कपकेक
  • दुसरे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड १.६ - ॲन्ड्रॉइड डोनट
  • तिसरे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड २.० - ॲन्ड्रॉइड इक्लेअर
  • चौथे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड २.२ - ॲन्ड्रॉइड फ्लोयो
  • पाचवे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड २.३ - ॲन्ड्रॉइड जिंजरब्रेड
  • सहावे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड ३.० - ॲन्ड्रॉइड हनीकोंब
  • सातवे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड ४.० - अँड्रॉइड आइस्क्रीम सॅण्डविच
  • आठवे व्हर्जन - अँड्रॉइड ४.१ - ॲन्ड्रॉइड जेलीबीन ४.१
  • नववे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड ४.२ - ॲन्ड्रॉइड जेलीबीन ४.२
  • दहावे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड ४.३ - ॲन्ड्रॉइड जेलीबीन ४.३
  • अकरावे व्हर्जन - ॲन्ड्रॉइड ४.४ - ॲन्ड्रॉइड किटकॅट

हेही पाहा[संपादन]

संदर्भ[संपादन]

  1. १.० १.१ Android is now Open Source. (इंग्रजी मजकूर)
  2. Android 4.4.2 Is Already Rolling Out To All Nexus Devices. (इंग्रजी मजकूर)
  3. Google's Android parts ways with Java industry group. (इंग्रजी मजकूर)
  4. Google topples Symbian from smartphones top spot. (इंग्रजी मजकूर)
  5. Google's Android becomes the world's leading smart phone platform (Canalys research release: r2011013). (इंग्रजी मजकूर)

बाह्य दुवे[संपादन]

Commons-logo.svg
विकिमीडिया कॉमन्सवर संबंधित संचिका आहेत