षट्कोण

षट्कोण (संस्कृत: षट्कोण; IAST ṣaṭkoṇa) हे हिंदू यंत्रात वापरले जाणारे प्रतीक आहे; "सहा-बिंदू तारा" दोन परस्पर जोडणाऱ्या त्रिकोणांपासून बनलेला आहे; वरचा भाग शिव, पुरूष, तर खालचा भाग शक्ती, प्रकृती असे दर्शवितो. त्यांच्या मिलनातून कुमार (कार्तिकेय) जन्माला येतो, ज्याची पवित्र संख्या सहा आहे. षट्कोण हे पुल्लिंग आणि स्त्रीलिंगी दोन्ही रूपांचे प्रतिनिधित्व करते, ते पुल्लिंग आणि स्त्रीलिंगी यांच्या दैवी मिलनाचे प्रतीक म्हणून आणि सर्व सृष्टीचा स्रोत म्हणून; अधिक स्पष्टपणे ते पुरुष (सर्वोच्च अस्तित्व) आणि प्रकृती (मातृस्वभाव, किंवा कारणात्मक पदार्थ) यांचे प्रतिनिधित्व करते असे मानले जाते. बहुतेकदा हे शिव/शक्ति म्हणून दर्शविले जाते. अनेकदा असे म्हटले जाते की 'षट्कोण'हे कुमार (आणि इतर अनेक नावांनी) म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या हिंदू देवतेचे प्रतीक आहे.[१]
संदर्भ यादि
[संपादन]- ^ "Shatkona". Wikipedia (इंग्रजी भाषेत). 2025-01-12.