श्यामला कुमारी

**श्यामला कुमारी**
	Indian temple painter
	माध्यमे अपभारण करा
	विकिपीडिया
नागरिकत्व	भारत;
निवासस्थान	केरळ;
व्यवसाय	चित्रकार;
पुरस्कार	नारी शक्ती पुरस्कार;
अधिकार नियंत्रण
	Q104887821;
	अनुनादक; टिप्पणी; Wikidocumentaries; KML file; चित्रित शोध;

के. श्यामलाकुमारी उर्फ श्यामला कुमारी ह्या एक भारतीय मंदिरात चित्र काढणारी महिला चित्रकार आहेत. पूर्वापार परंपरेनुसार हा व्यवसाय पुरुष मंडळी करत असत. श्यामला कुमारी यांनी केरळमधील श्री पद्मनाभस्वामी मंदिरात देखील चित्रकारिता केली आहे. या कामाची दखल घेऊन कुमारी यांना नारी शक्ती पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे.

जीवन

केरळमधील मंदिरांमध्ये भित्तिचित्र चित्रकार म्हणून काम करणारी पहिली महिला असल्याचा मान श्यामला कुमारी यांना मिळाला.^[१] सहस्रकाच्या सुरुवातीला श्यामला यांना भित्तीचित्रांमध्ये रस निर्माण झाला.^[२] त्यांनी केवळ मंदिरांतच रंगकाम केले नाही तर केरळमधील मंदिरांच्या भिंतींवर असलेल्या पारंपारिक भित्तीचित्रांचे पुनर्संचयित आणि जतन करण्यास देखील मदत केली आहे. श्यामलकुमारी यांनी एक माहितीपट तयार केला आहे.^[३] श्यामला कुमारी यांनी नवरात्र मंडपम आणि पद्मनाभस्वामी मंदिरात त्यांचे पती जी. अझीकोडे यांच्या मदतीने चित्रे तयार केली आहेत.^[२]

श्यामला कुमारी यांनी मंदिरांमधील कामाच्या व्यतिरिक्त चित्रे काढून विकले आहेत. ज्या लोकांना श्यामला कुमारी यांची भित्तिचित्रे हवी आहेत ते विषय आणि आकार याची माहिती देऊन आपले काम सांगतात. उंची आणि रुंदी लक्षात घेता, श्यामलाकुमारी प्रथम डिझाइनचे रेखाटन करतात आणि नंतर रंगरंगोटी हळूहळू पूर्ण करत भित्तीचित्र तयार करतात. या कामात त्यांचा मुलगा देखील सहभागी असतो. भित्तीचित्रांव्यतिरिक्त श्यामला कुमारी मातीकाम आणि बांबूवर तयार केलेली कलाकृती विकत असतात.^[२]

२०१८ मध्ये आंतरराष्ट्रीय महिला दिनी श्यामला कुमारी यांना नारी शक्ती पुरस्कार देण्यात आला.^[४] केरळमधील इतर पुरस्कार विजेते शास्त्रज्ञ लिझिमोल फिलिपोस आणि प्राणीशास्त्रज्ञ एमएस सुनील देखील होते.^[५] पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि महिला आणि बालविकास मंत्री मनेका गांधी यांच्या उपस्थितीत भारताचे तत्कालीन राष्ट्रपती रामनाथ कोविंद यांच्या हस्ते नवी दिल्ली येथील राष्ट्रपती भवनात हा पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. त्या दिवशी सुमारे ३० लोक आणि नऊ संस्थांना या पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. त्यांना पुरस्कार आणि १,००,००० रु बक्षीस मिळाले.^[६]

संदर्भ

↑ "International Women's Day: President Kovind honours 39 achievers with 'Nari Shakti Puraskar'". The New Indian Express. 2021-01-18 रोजी पाहिले.
1 2 3 Staff Reporter (2012-08-21). "A fair that holds a surprise". द हिंदू (इंग्रजी भाषेत). ISSN 0971-751X. 2021-01-18 रोजी पाहिले.
↑ "Nari Shatki Puraskar citation". Indian Gov on Twitter. 8 March 2018. 18 January 2021 रोजी पाहिले.
↑ "Nari Shakti Puraskar - Gallery". narishaktipuraskar.wcd.gov.in. 2021-01-14 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 2021-01-16 रोजी पाहिले.
↑ "Scientist, social worker and mural artist: Meet Nari Shakti winners from Kerala". The News Minute (इंग्रजी भाषेत). 2018-03-08. 2021-01-18 रोजी पाहिले.
↑ "On International Women's Day, the President conferred the prestigious Nari Shakti Puraskars to 30 eminent women and 9 distinguished Institutions for the year 2017". pib.gov.in. 2021-01-14 रोजी पाहिले.

[1] "International Women's Day: President Kovind honours 39 achievers with 'Nari Shakti Puraskar'". The New Indian Express. 2021-01-18 रोजी पाहिले.

[which-2] 1 2 3 Staff Reporter (2012-08-21). "A fair that holds a surprise". द हिंदू (इंग्रजी भाषेत). ISSN 0971-751X. 2021-01-18 रोजी पाहिले.

[3] "Nari Shatki Puraskar citation". Indian Gov on Twitter. 8 March 2018. 18 January 2021 रोजी पाहिले.

[4] "Nari Shakti Puraskar - Gallery". narishaktipuraskar.wcd.gov.in. 2021-01-14 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 2021-01-16 रोजी पाहिले.

[5] "Scientist, social worker and mural artist: Meet Nari Shakti winners from Kerala". The News Minute (इंग्रजी भाषेत). 2018-03-08. 2021-01-18 रोजी पाहिले.

[6] "On International Women's Day, the President conferred the prestigious Nari Shakti Puraskars to 30 eminent women and 9 distinguished Institutions for the year 2017". pib.gov.in. 2021-01-14 रोजी पाहिले.

[१]

[२]

[३]

[४]

[५]

[६]

ब च सं नारी शक्ती पुरस्कार विजेते
१९९९	• के.व्ही. राबिया • चिन्ना पिल्लई • किंकरी देवी
२०१३	• मानसी प्रधान • एम वेंकय्या • बीना शेठ लष्करी • टी. राधा के.प्रशांती • वर्तिका नंदा • सीमा साखरे
२०१४	• रश्मी आनंद • नंदिता कृष्णा • लक्ष्मी गौतम • नेहा किरपाल • लतिका ठुकराल • साईलक्ष्मी बालीजेपल्ली • पी. कौसल्या • स्वराज विद्वान
२०१५	• लुसी कुरियन • सौरभ सुमन • बसंती देवी (पर्यावरणतज्ज्ञ) • सुपर्णा बक्षी गांगुली • मीना शर्मा • प्रिती पाटकर • उत्तरा पडवार • पोलूमती विजया निर्मला • वासु प्रिमलानी • सुजाता साहू • ज्योती म्हापसेकर • सुमिता घोष • अंजली शर्मा (पशु प्रेमी) • कृष्णा यादव • शकुंतला मजुमदार
२०१६	• राजस्थान • छांव फाउंडेशन • मिझो हमेईछे इन्सुइहखावम पॉल • साधना महिला संघ • शिक्षित रोजगार केंद्र प्रबंधक समिती • त्रिपुनिथुरा कथकली केंद्रम लेडीज टृप • अमृता पाटील • अमला अक्किनेनी • अनत्ता सोनी • अनोयारा खातून • बी. कोदैनायगी • बानो हरालू • दीपा माथुर • दिव्या रावत • इल्से कोहलर-रोलेफसन • जानकी वसंत • कल्पना शंकर • कल्याणी बालकृष्णन • मुमताज काझी • नंदिता शाह • पल्लवी फौजदार • पामेला मल्होत्रा • कमर डागर • रीमा साठे • रिंग्युइचोन वशुम • संगीता अय्यर • स्मिता तंडी • सुमित्रा हजारिका • सुनीता सिंग चोकन • सुभा वारियर • तियासा अध्या • व्ही. नानम्मल • झुबोनी हुम्त्सो
२०१७	• गार्गी गुप्ता • सिंधुताई सपकाळ • गौरी मौलेखी • नाविका सागर परिक्रमा • मालविका अय्यर • रेवन्ना उमादेवी नागराज • थिनलास कोरोल • एस. शिवा सत्या • भारती कश्यप बेटी जिंदाबाद बेकरी • मित्तल पटेल • साबरमती टिकी • जयम्मा बंडारी • श्यामला कुमारी • वनस्त्री • लिझीमोल फिलीपोस पामाडीकंडथिल • चिरोम इंदिरा • उर्मिला आपटे • दीपिका कुंडाजी • पूर्णिमा देवी बर्मन • अनिता भारद्वाज • अंबिका बेरी • पुष्पा गिरिमाजी • अवनी • श्रुजन • सी.के. दुर्गा • रेखा मिश्रा • मेहविश मुश्ताक • करूणा सोसायटी फॉर अनिमल्स ॲण्ड नेचर • वन स्टॉप सेंटर, रायपूर • मिलेट नेटवर्क ऑफ इंडिया • पंजाब • मधु जैन • जेटसन पेमा • एम.एस. सुनील • शीला बालाजी • अनुराधा कृष्णमूर्ती आणि नम्रता सुंदरेसन • गीता मित्तल
२०१८	• ए. सीमा • अंशु खन्ना • अनु मल्होत्रा • अनुराधा नाईक • चेतना सिन्हा • दर्शना गुप्ता • कोल्लक्कयिल देवकी अम्मा • दिदी कॉन्ट्रॅक्टर • गौरी कामाकाशी • हेकानी जाखलू केन्से • इप्सिता बिस्वास • इति त्यागी • कग्गनपल्ली राधा देवी • कल्पना सरोज • ललिता वकील • माधुरी बडथवाल • मंजू मणिकुट्टन • मीनाक्षी पाहुजा • मिनी वासुदेवन • मुनुस्वामी शांती • नीलम शर्मा • नोमिता कामदार • पामेला चॅटर्जी • प्रज्ञा प्रसुन • प्रियंवदा सिंग • एन.एम. पुष्पा • राहीबाई पोपेरे • रजनी रजक • रेश्मा निलोफर नाहा • रिया मजुमदार सिंघल • रुमा देवी • सीमा मेहता • सीमा राव • शिवानी वर्मा • स्मृती मोरर्का • स्नेहलता नाथ • सोनिया जब्बार • सुजाता मोहन (डॉक्टर) • सुनीता देवी • ट्विंकल कालिया • उर्मी बसू • वन स्टॉप सेंटर, रायपूर • कसाब-कच्छ क्राफ्टस्वूमन प्रोड्यूसर कंपनी लि. • सोशल वेलफेयर ॲण्ड न्यूट्रीशनल मील प्रोग्राम डिपार्टमेंट, तमिलनाडू
२०१९	• आरिफा जान • अवनी चतुर्वेदी • भागीरथी अम्मा • भावना कंठ • बीना देवी • चामी मुर्मू • कलावती देवी • कार्त्यायनी अम्मा • कौशिकी चक्रवर्ती • मोहना सिंग • निलझा वांगमो • पदला भुदेवी • रश्मी उर्ध्वरेषे • मान कौर • ताशी आणि नुंगशी मलिक
२०२०	• अनिता गुप्ता • उषाबेन वसावा • नासिरा अख्तर • संध्या धर • निवृत्ती राय • टिफनी ब्रार • पद्मा यांगचान • जोधैया बाई बेग • सायली नंदकिशोर आगवणे • वनिता बोराडे • मीरा ठाकूर • जया मुत्थू, तेजम्मा (एकत्रित) • एला लोध • आरती राणा
२०२१	• सतूपती प्रसन्ना श्री • तागे रीता • मधुलिका रामटेके • निरंजनाबेन कलार्थी • पूजा शर्मा • अंशुल मल्होत्रा • शोभा गस्ती • राधिका मेनन • कमल कुंभार • श्रुती मोहपात्रा • बातूल बेगम • थारा रंगास्वामी • नीरजा माधव • नीना गुप्ता (गणितज्ञ)