रॉबर्ट नोझिक
 | या लेखातील मजकूर मराठी विकिपीडियाच्या विश्वकोशीय लेखनशैलीस अनुसरून नाही. आपण हा लेख तपासून याच्या पुनर्लेखनास मदत करू शकता.
नवीन सदस्यांना मार्गदर्शन हा साचा अशुद्धलेखन, अविश्वकोशीय मजकूर अथवा मजकुरात अविश्वकोशीय लेखनशैली व विना-संदर्भ लेखन आढळल्यास वापरला जातो. |
| जन्म |
१६ नोव्हेंबर, १९३८ न्यू यॉर्क सिटी |
|---|---|
| मृत्यू |
२३ जानेवारी, २००२ (वय ६३) केम्ब्रिज, मॅसचुसेट्स, यू. एस. मृत्यूचे कारण |
| कालावधी | २०व्या शतकाची तत्त्वज्ञान |
| क्षेत्र | पश्चिमी तत्त्वज्ञान |
| शाखा |
विश्लेषी तत्त्वज्ञान[ संदर्भ हवा ] उदारमतवाद |
| मुख्य अभिरुची | राजकीय तत्त्वज्ञान, नीतिशास्त्र, ज्ञानमीमांसा |
| नोंदीजोग्या कल्पना | उपयोगिता राक्षस, अनुभव मशीन, हक्क सिद्धांत, रात्र-प्रहरी राज्य, Nozick's लॉकचा तरतूद,[१] Wilt Chamberlain argument, paradox of deontology,[२] deductive closure, Nozick's four conditions on knowledge, rejection of the principle of epistemic closure |
'रॉबर्ट नोझिक ( /ˈnoʊzɪk/; नोव्हेंबर १६, १९३८– २३ जानेवारी २००२) हे एक अमेरिकन तत्वज्ञानी होते. त्यांनी हार्वर्ड विद्यापीठात जोसेफ पेलेग्रिनो विद्यापीठाचे प्राध्यापकपद संपादन केले, [३] आणि अमेरिकन फिलॉसॉफिकल असोसिएशनचे अध्यक्ष होते. जॉन रॉल्सच्या 'न्यायाचा सिद्धांत' (१९७१) या पुस्तकाचे उदारमतवादी उत्तर 'अराजकता, राज्य आणि आदर्शसमाज'(१९७४) या त्यांच्या पुस्तकासाठी ते प्रसिद्ध आहेत, ज्यामध्ये नोझिकने त्यांचे न्यूनतम राज्य हे सरकारचे एकमेव न्याय्य स्वरूप म्हणून मांडले आहे. त्यांच्या नंतरच्या पुस्तक 'तत्त्वज्ञानी स्पष्टीकरणे' (१९८१) ने उल्लेखनीय ज्ञानशास्त्रीय दावे, म्हणजेच त्यांचा ज्ञानाचा प्रति-तथ्यात्मक सिद्धांत, पुढे नेला. पुढच्या वर्षी त्याला फी बेटा काप्पा संघटनच्या राल्फ वाल्डो एमर्सन पुरस्कार मिळाला.
नोझिकच्या इतर कामांमध्ये नीतिशास्त्र, निर्णय सिद्धांत, मनाचे तत्वज्ञान, तत्वमीमांस आणि ज्ञानमीमांस समावेश होता. त्यांच्या मृत्यूपूर्वीचे त्यांचे शेवटचे पुस्तक, 'अपरिवर्तनीयता '(२००१), यांनी उत्क्रांतीवादी विश्वविज्ञानाचा सिद्धांत मांडला, ज्याद्वारे ते असा युक्तिवाद करतात की अपरिवर्तनीयता, आणि म्हणूनच वस्तुनिष्ठता स्वतःच, संभाव्य जगात उत्क्रांतीद्वारे उदयास आली.
- ↑ Mack, Eric (May 30, 2019). "Robert Nozick's Political Philosophy". In Zalta, Edward N. (ed.). The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. April 25, 2023 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. May 30, 2019 रोजी पाहिले – Stanford Encyclopedia of Philosophy द्वारे.
- ↑ "How can a concern for the non-violation of C [i.e. some deontological constraint] lead to refusal to violate C even when this would prevent other more extensive violations of C?": Robert Nozick, Anarchy, State and Utopia, Basic Books (1974), p. 30 as quoted by Ulrike Heuer, "Paradox of Deontology, Revisited", in: Mark Timmons (ed.), Oxford Studies in Normative Ethics. Oxford University Press (2011).
- ↑ "Robert Nozick, 1938–2002". Archived 2019-04-12 at the वेबॅक मशीन. Proceedings and Addresses of the American Philosophical Association, November 2002: 76(2).