मिथन जमशेद लाम

**मिथन जमशेद लाम**
	Indian lawyer and womens rights activist
	माध्यमे अपभारण करा
	विकिपीडिया
जन्म तारीख	मार्च २, इ.स. १८९८; महाराष्ट्र
मृत्यू तारीख	इ.स. १९८१
नागरिकत्व	भारत (इ.स. १९५० – ); ब्रिटिश राज ( – इ.स. १९४७); भारतीय अधिराज्य (इ.स. १९४७ – इ.स. १९५०);
शिक्षण घेतलेली संस्था	लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्स; एल्फिन्स्टन महाविद्यालय;
व्यवसाय	बॅरिस्टर;
सदस्यता	National Flag Presentation Committee (इ.स. १९४७);
आई	Herabai Tata;
अधिकार नियंत्रण
	Q23022431; आयएसएनआय ओळखण: 0000000027301891; व्हीआयएएफ ओळखण: 58152508; एलसीसीएन ओळखण: n88000152; Oxford Dictionary of National Biography ID: 111939
	अनुनादक; टिप्पणी; Wikidocumentaries; KML file; चित्रित शोध;

मिथन जमशेद लाम (१८९८-१९८१) या एक भारतीय वकील, सामाजिक कार्यकर्त्या आणि मुंबईच्या नगरपाल (शेरीफ) होत्या.^[१] त्या पहिल्या भारतीय महिला बॅरिस्टर आणि मुंबई उच्च न्यायालयात पहिल्या भारतीय महिला वकील होत्या.^[२] त्या अखिल भारतीय महिला परिषदेच्या सदस्य होत्या आणि १९६१-६२ मध्ये त्यांच्या अध्यक्षा म्हणून काम पाहिले.^[३] भारत सरकारने १९६२ मध्ये त्यांच्या समाजातील योगदानाबद्दल त्यांना पद्मभूषण, हा तिसरा सर्वोच्च नागरी सन्मान प्रदान केला.^[४]

चरित्र

मिथन जमशेद लाम, ज्याचे मूळ नाव मिथन अर्देशीर टाटा होते. यांचा जन्म २ मार्च १८९८ रोजी महाराष्ट्रातील एका पारसी झोरोस्ट्रियन कुटुंबात झाला.^[५] त्यांचे बालपण आणि सुरुवातीचे शिक्षण पुणे जिल्ह्यातील फुलगाव येथे झाले, जिथे तिचे वडील स्थानिक कापड गिरणीत काम करत होते. परंतु नंतर, तिच्या वडिलांची नोकरी अहमदाबादला गेली व ते तिथे स्थायिक झाले.^[६] ^[२] ती मुंबईला आली, जिथे तिने तिचे शालेय शिक्षण पूर्ण करण्यासाठी फ्रेरे फ्लेचर स्कूल (सध्याचे जे.बी. पेटिट हायस्कूल फॉर गर्ल्स) मध्ये प्रवेश घेतला. तिचे पदवीचे शिक्षण एल्फिन्स्टन कॉलेज येथे झाले आणि तिने अर्थशास्त्रात पदवी मिळवली. अर्थशास्त्रात प्रथम स्थान मिळवल्याबद्दल तिने कोबडेन क्लब पदक जिंकले.^[२] याच काळात, ती तिच्या आईसोबत साउथबरो फ्रँचायझी कमिटीसमोर हजर राहण्यासाठी लंडनला गेली होती, ज्याचे नेतृत्व पहिले बॅरन साउथबरो फ्रान्सिस हॉपवुड करत होते.^[६] या भेटीदरम्यान, तिला हाऊस ऑफ कॉमन्सच्या सदस्यांसोबत भारतातील महिला मताधिकार या विषयावर चर्चा करण्याची संधी मिळाली. तिने इंग्लंडमध्ये राहण्याचा निर्णय घेत व लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्समध्ये प्रवेश घेतला आणि यशस्वीरित्या पदव्युत्तर पदवी पूर्ण केली. त्याच वेळी १९१९ मध्ये तिने लिंकन्स इनच्या बॅरिस्टर-ॲट-लॉ म्हणून पात्र होण्यासाठी कायद्याचा अभ्यास केला,^[७] व त्या पहिल्या महिला बॅरिस्टर आणि पहिल्या भारतीय महिला बॅरिस्टर बनल्या.^[८] इंग्लंडमधील तिच्या वास्तव्यामुळे तिला सरोजिनी नायडू आणि ॲनी बेझंट सारख्या उल्लेखनीय भारतीय महिला नेत्यांशी संबंध जोडण्याची संधी मिळाली, ज्या भारतात महिला मताधिकाराची वकिली करण्यासाठी देशात होत्या. तिने या नेत्यांसह स्कॉटलंडला भेट दिली आणि हाऊस ऑफ कॉमन्सलाही संबोधित केले. या प्रयत्नांमुळे भारतीय महिलांना मताधिकार मिळण्यास मदत झाल्याचे वृत्त आहे.^[२]

१९२३ मध्ये भारतात परतल्यानंतर,^[६] लाम मुंबई उच्च न्यायालयात त्याच्या इतिहासातील पहिल्या महिला वकील म्हणून सामील झाल्या आणि भुलाभाई देसाई, एक आघाडीचे वकील आणि स्वातंत्र्य कार्यकर्ते यांच्या सहकारी म्हणून त्यांनी प्रॅक्टिस सुरू केली.^[९] तीन वर्षांच्या प्रॅक्टिसनंतर, त्यांना जस्टिस ऑफ द पीस आणि एक्झिक्युटिव्ह मॅजिस्ट्रेट तसेच १८६५ च्या पारसी विवाह कायद्यावरील समितीच्या सदस्य म्हणून नियुक्त करण्यात आले. ह्या मुळे त्यांना १९३६ च्या पारसी विवाह आणि घटस्फोट कायद्यात ओळखल्या जाणाऱ्या कायद्याच्या दुरुस्तीत योगदान देण्यास मदत झाली.^[१०] १९४७ मध्ये, त्यांना बॉम्बेच्या शेरीफ म्हणून नियुक्त करण्यात आले, हे पद धारण करणाऱ्या पहिल्या महिला होत्या.^[१०] त्या अखिल भारतीय महिला परिषदेच्या (AIWC)^[११] कार्यात देखील सहभागी होत्या आणि १९६१-६२ या कालावधीसाठी अध्यक्ष म्हणून काम केले.^[३] त्या एआयडब्ल्यूसीच्या स्त्री धर्म या अधिकृत जर्नलच्या पाच वर्षे संपादक होत्या.^[६] संयुक्त राष्ट्रांच्या कामकाजासाठी संघटनेच्या नियुक्त सदस्य म्हणून त्यांनी काम केले.^[२] त्या एआयडब्ल्यूसीच्या दोन वर्षांपूर्वी १९२५ मध्ये स्थापन झालेल्या राष्ट्रीय भारतीय महिला परिषदेत देखील सक्रिय होत्या आणि त्यांच्या कायदेविषयक, कामगार आणि प्रेस समित्यांच्या सदस्य होत्या.^[१२]

लाम यांनी बॉम्बे लॉ कॉलेजमध्ये अभ्यागत प्राध्यापक म्हणून काम केले.^[२] हिंदू कोड बिलांच्या मसुद्यातही त्यांचे योगदान नोंदवले गेले.^[९] त्या इंडियन फेडरेशन ऑफ वुमन लॉयर्सच्या संस्थापक-अध्यक्षा होत्या, इंटरनॅशनल फेडरेशन ऑफ वुमन लॉयर्स (IFWL) च्या उपाध्यक्ष होत्या आणि IFWL च्या १३ व्या अधिवेशनाचे अध्यक्ष होते, तसेच संयुक्त राष्ट्रांमध्ये फेडरेशनच्या प्रतिनिधी म्हणूनही त्यांनी काम केले.^[२] त्यांनी बॉम्बेच्या महिला पदवीधर संघाच्या अध्यक्षा म्हणूनही काम केले. कायदेशीर प्रॅक्टिसमधून निवृत्ती घेतल्यानंतर, त्या महाराष्ट्र राज्य महिला परिषद (MSWC) मध्ये सामील झाल्या आणि काही काळ कामगार उपसमितीच्या अध्यक्षा राहिल्या, त्या काळात त्यांनी माटुंगा कामगार छावणीतील झोपडपट्टीवासीयांसाठी प्राथमिक वैद्यकीय केंद्र, नर्सरी स्कूल आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण केंद्र स्थापन करण्यासाठी तसेच त्यांना पाणी आणि वीज पुरवण्यासाठी प्रयत्न सुरू केले.^[२] भारत सरकारने त्यांना १९६२ मध्ये पद्मभूषण हा नागरी सन्मान प्रदान केला.^[४]

वैयक्तिक जीवन

मिथन लाम यांचे लग्न जमशेद सोराब लाम यांच्याशी झाले होते, जे एक वकील आणि नोटरी पब्लिक होते आणि या जोडप्याला दोन मुले होती.^[२] मुलगी लहानपणीच मरण पावली आणि मुलगा, सोराब जमशेद सोराबशा लाम, ज्यांचे २०१० मध्ये निधन झाले. ते ऑर्थोपेडिक सर्जन, इंग्लंडच्या रॉयल कॉलेज ऑफ सर्जनचे फेलो आणि फ्रॅक्चर गुडघ्याच्या शस्त्रक्रियेसाठी हंटेरियन सोसायटी पुरस्कार विजेते होते.^[८] तिच्या आयुष्याच्या उत्तरार्धात ती अंध झाली आणि १९८१ मध्ये ८३ व्या वर्षी मरण पावली; तिच्या आधी तिच्या पतीचे अडीच वर्षांनी निधन झाले होते.^[२]

तिची जीवनकथा केआर कामा ओरिएंटल इन्स्टिट्यूटने प्रकाशित केलेल्या तिच्या आत्मचरित्र, ऑटम लीव्हजमध्ये नोंदवली गेली आहे.^[१३] तिचे चरित्र एनसायक्लोपीडिया ऑफ वुमन बायोग्राफी या विश्वकोशीय पुस्तकात देखील वैशिष्ट्यीकृत आहे.^[१४]

संदर्भ

↑ "Former Sheriff of Bombay". University of Southern California Digital Library. 2016. 9 March 2016 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 7 March 2016 रोजी पाहिले.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "Biography of Mithan J Lam". Winentrance. 2016. 2016-03-09 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 7 March 2016 रोजी पाहिले.
1 2 "Past presidents". All India Women's Conference. 2016. 9 March 2016 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 7 March 2016 रोजी पाहिले.
1 2 "Padma Awards" (PDF). Ministry of Home Affairs, Government of India. 2016. 15 October 2015 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 3 January 2016 रोजी पाहिले.
↑ "Lam, Mithan J., 1898–1981 – Library of Congress". Library of Congress. 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.
1 2 3 4 "Mithan J Lam on The Open University". The Open University. 2016. 7 March 2016 रोजी पाहिले.^{[permanent dead link]}
↑ "Mithan J.Lam (1898–1981) on India Study Channel". India Study Channel. 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.
1 2 "Sorab Jamshed Sorabsha Lam". Royal College of Surgeons of England. 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.
1 2 "Early Empowerment of Parsi Women" (PDF). Homi Dhalla. 2016. 10 March 2016 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 8 March 2016 रोजी पाहिले.
1 2 "Product Information". The K R Cama Oriental Institute. 2016. रोजी मूळ पानापासून संग्रहित9 March 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.CS1 maint: unfit url (link)
↑ Zarin R. Sethna (July 2013). "Education among Parsi Women and its Consequences on the Community" (PDF). Research Process. 1 (2). 2021-05-18 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 2026-03-05 रोजी पाहिले.
↑ "POLICY RESEARCH REPORT ON GENDER AND DEVELOPMENT". World Bank. 2000. 8 March 2016 रोजी पाहिले.
↑ Mithan J Lam (2009). Autumn Leaves. K.R. Cama Oriental Institute. p. 76. ISBN 9788190594325. OCLC 743481907.
↑ Nagendra Kr Singh, ed. (2001). Encyclopaedia of Women Biography. APH Publishing. ISBN 9788176482622.

[Former_Sheriff_of_Bombay-1] "Former Sheriff of Bombay". University of Southern California Digital Library. 2016. 9 March 2016 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 7 March 2016 रोजी पाहिले.

[Biography_of_Mithan_J_Lam-2] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "Biography of Mithan J Lam". Winentrance. 2016. 2016-03-09 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 7 March 2016 रोजी पाहिले.

[Past_Presidents-3] 1 2 "Past presidents". All India Women's Conference. 2016. 9 March 2016 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 7 March 2016 रोजी पाहिले.

[Padma_Awards-4] 1 2 "Padma Awards" (PDF). Ministry of Home Affairs, Government of India. 2016. 15 October 2015 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 3 January 2016 रोजी पाहिले.

[Lam,_Mithan_J.,_1898-1981_-_Library_of_Congress-5] "Lam, Mithan J., 1898–1981 – Library of Congress". Library of Congress. 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.

[Mithan_J_Lam_on_The_Open_University-6] 1 2 3 4 "Mithan J Lam on The Open University". The Open University. 2016. 7 March 2016 रोजी पाहिले.^{[permanent dead link]}

[Mithan_J.Lam_(1898-1981)_on_India_Study_Channel-7] "Mithan J.Lam (1898–1981) on India Study Channel". India Study Channel. 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.

[Sorab_Jamshed_Sorabsha_Lam-8] 1 2 "Sorab Jamshed Sorabsha Lam". Royal College of Surgeons of England. 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.

[Early_Empowerment_of_Parsi_Women-9] 1 2 "Early Empowerment of Parsi Women" (PDF). Homi Dhalla. 2016. 10 March 2016 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 8 March 2016 रोजी पाहिले.

[Product_Information-10] 1 2 "Product Information". The K R Cama Oriental Institute. 2016. रोजी मूळ पानापासून संग्रहित9 March 2016. 8 March 2016 रोजी पाहिले.CS1 maint: unfit url (link)

[Education_among_Parsi_Women_and_its_Consequences_on_the_Community-11] Zarin R. Sethna (July 2013). "Education among Parsi Women and its Consequences on the Community" (PDF). Research Process. 1 (2). 2021-05-18 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 2026-03-05 रोजी पाहिले.

[POLICY_RESEARCH_REPORT_ON_GENDER_AND_DEVELOPMENT-12] "POLICY RESEARCH REPORT ON GENDER AND DEVELOPMENT". World Bank. 2000. 8 March 2016 रोजी पाहिले.

[Autumn_Leaves-13] Mithan J Lam (2009). Autumn Leaves. K.R. Cama Oriental Institute. p. 76. ISBN 9788190594325. OCLC 743481907.

[Encyclopaedia_of_Women_Biography-14] Nagendra Kr Singh, ed. (2001). Encyclopaedia of Women Biography. APH Publishing. ISBN 9788176482622.

[१]

[२]

[३]

[४]

[५]

[६]

[७]

[८]

[९]

[१०]

[११]

[१२]

[१३]

[१४]