प्रधानमंत्री कृषी सिंचाई योजना

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search

प्रधानमंत्री कृषी सिंचाई योजना (इं:Pradhan Mantri Krishi Sinchai Yojana, लघुरुप: (PMKSY))हे एक राष्ट्रीय ध्येय आहे. याचा उद्देश शेतकी उत्पादन वाढविणे व देशातील विविध स्रोतांचा वापर होतो आहे याची खात्री करणे असा आहे.येत्या ५ वर्षात याची अंदाजपत्रकीय तरतूद रु. ५०,००० करोड इतकी आहे.[१] राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी शासनाने २०१४-१५ च्या साधारण अर्थसंकल्पात निश्चित सिंचन करण्याच्या उद्देशाने १००० कोटी रु खर्चून प्रधानमंत्री कृषी सिंचाई योजना सुरु करण्याची घोषणा केली ,परंतु त्या आर्थिक वर्षात ही योजना सुरु होऊ शकली नाही , २०१५-१६ च्या अर्थसंकल्पात सूक्ष्मसिंचन ,पाणलोट क्षेत्रविकास आणि प्रधानमंत्री कृषी सिंचाई योजना यासाठी ५,३०० कोटी रु. तरतूद करण्यात आली १ जुलै २०१५ ला केंद्रीय मंत्रिमंडळाने या मसुद्यास मंजुरी दिली .याचे प्रमुख नरेंद्र मोदी होते.

ध्येय -: प्रधानमंत्री कृषी सिंचाई योजनेचे प्रमुख ध्येय हे 'प्रत्येक शेतापर्यंत पाणी 'पोहचविणे हे आहे , ज्या पद्धतीने प्रधानमंत्री ग्रामसडक योजन प्रत्येक खेड्यापर्यंत रस्ते पोहचविण्याचे उद्दिष्ट ठेवते ,त्याचपद्धतीने प्रधानमंत्री कृषी सिंचन योजना प्रत्येक शेतापर्यंत सिंचन पोहचविण्याचे उद्दिष्ट ठेवते या योजनेचे ध्येय शेत ते शेत सिंचनपुरवठा साखळी निर्माण करणे आहे.

कार्यपद्धत - प्रत्येक शेतापर्यंत पाणी पोहचविण्याचे ध्येय गाठण्यासाठी सलग एकच तत्व स्वीकारण्यापेक्षा तीन विविध तत्वे स्विकारण्यात आली  आहेत , ती म्हणजे जलस्रोतांचा विकास ,जलवितरण आणि जलनियोजन ,या तीन तत्वांशी संबधीत सध्याच्या योजना या प्रधानमंत्री कृषी सिंचाई योजनेच्या सहयोजना असतील .

उद्देश[संपादन]

या योजनेचा प्राथमिक उद्देश हा, क्षेत्रिय स्तरावर पाटबंधारे प्रणालीत गुंतवणूक आकर्षित करणे, विकास करणे व देशात उपजाऊ जमिनीचे क्षेत्र वाढविणे असा आहे.पाण्याचा वापर योग्य तऱ्हेने करणे जेणेकरुन त्याचा अपव्यय होणार नाही.पाणी बचतीचे विविध मार्ग अवलंबून व नेमके पाटबंधारीकरण वापरुन 'एका थेंबाद्वारे पिक वाढवा' असा याचा उद्देश आहे.पाण्याशी संबंधित सर्व विभाग व पाण्याची पुनर्चक्रीकरण पद्धत वापरणे व जलचक्राचेयोग्य नियोजन करणे याची तरतूद केल्या गेली आहे.[२]

संदर्भ[संपादन]