थिनलास कोरोल
Indian social entrepreneur, writer | |||||
| माध्यमे अपभारण करा | |||||
| जन्म तारीख | मे ६, इ.स. १९८१ टाकमाचिक | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| नागरिकत्व | |||||
| व्यवसाय | |||||
| पुरस्कार | |||||
| |||||
थिनलास कोरोल (जन्म: ६ मे, १९८१) (लेखन भेद थिनले कोरल) ह्या लडाख राज्यातील एक सामाजिक उद्योगिनी आणि लेखिका आहेत. कोरोल यांनी लडाखी महिला प्रवास कंपनीची स्थापना केली आणि लडाखमधील पर्यटन आणि इतर विषयांवर लेख लिहिले आहेत.
कोरोल यांनी आपल्या वयाच्या विशीत उत्तर भारतातील लडाखमधील पुरुषप्रधान ट्रेकिंग उद्योगात ट्रेकिंग गाइड म्हणून काम करायला सुरुवात केली.[१][२]
आयुष्य
[संपादन]बालपण
[संपादन]कोरोलचा जन्म लडाखच्या पर्वतीय प्रदेशातील टाकमाचिक नामक छोट्या गावात झाला. त्यांचे आईवडील दोघेही शेतकरी होते. शालेय शिक्षण घेत असताना त्यांनी पशुपालन आणि शेतीकाम देखील केलीत. कोरोल लहान असतानाच आईचा मृत्यू झाला. त्यानंतर लवकरच त्यांच्या वडिलांनी दुसरे लग्न केले. कोरोल ह्या आपली सावत्र आई आणि सात भावंडांसोबत एकत्रित लहानाच्या मोठ्या झाल्या. उंच कुरणात कुटुंबातील जनावरे राखण्यासाठी वडिलांसोबत गेल्याने तिला डोंगरात वेळ घालवण्याची सवय झाली.
एसईसीएमओएल
[संपादन]दहावीचे शिक्षण पूर्ण केल्यानंतर, कोरोलला लेहजवळील स्टुडंट्स एज्युकेशनल अँड कल्चरल मूव्हमेंट ऑफ लडाख (SECMOL) नामक पर्यायी शिक्षण संस्थेत (अल्टरनेटिव्ह इन्स्टिट्यूट) विद्यार्थी म्हणून स्वीकारण्यात आले. SECMOL मध्ये असताना, कोरोल काही परदेशी स्वयंसेवकांसोबत पर्वतारोहण मोहिमांवर गेल्या. सुरुवातीच्या पर्वतारोहण करत असताना, स्थानिक गावकऱ्यांनी त्यांना परदेशी नागरिक समजून इंग्रजीत संभाषण केले. याचे मुख्य कारण म्हणजे आजपावेतो कोणत्याही लडाखी महिलेने कधीही पर्वतारोही वाटाड्या (ट्रेकिंग गाईड) म्हणून काम केले नव्हते. कोरोल यांनी काही स्थानिक पर्वतारोही संस्थात वाटाड्या म्हणून काम शोधण्याचा प्रयत्न केला, परंतु महिला असल्याने त्यांना अनेकदा नाकारण्यात आले. २००४ मध्ये त्या स्वतःच्या ट्रॅव्हल एजन्सी, "अराउंड लडाख विथ स्टुडंट्स," ALS द्वारे एसईसीएमओएल मध्ये सामील झाल्या. ALS मध्ये इतर महिला काम करत होत्या. पण त्यावेळी त्या फक्त मठ आणि सांस्कृतिक दौऱ्यांचे मार्गदर्शन करत होत्या.[३][२]
शिक्षण
[संपादन]कोरोल यांनी आपले प्राथमिक शिक्षण टाकमाचिक येथे केले. तर माध्यमिक शिक्षण शेजारच्या डोमखार या गावातून पूर्ण केले. SECMOL मध्ये असताना, कोरोलने ११वी आणि १२वी पर्यंतचे शिक्षण पूर्ण केले.[४] यानंतर, त्यांनी कला विषयात बीए करण्यासाठी पोस्टल महाविद्यालयीन अभ्यासक्रम सुरू केला. यासोबतच, त्यांनी नेहरू इन्स्टिट्यूट ऑफ माउंटेनियरिंगमध्ये गिर्यारोहणाचे अभ्यासक्रम आणि नॅशनल आउटडोअर लीडरशिप स्कूलमध्ये वन्यजीव प्रशिक्षण देखील घेतले.[५]
कारकिर्द
[संपादन]पर्यटन
[संपादन]जेव्हा ALS ने व्यक्ती आणि लहान गटांसाठी ट्रेकिंग करणे बंद केले, तेव्हा कोरोलने फ्रीलान्स म्हणून काम करणे सुरू ठेवले. गिर्यारोहण आणि इतर बाह्य क्रियाकलापांमधील विविध अभ्यासक्रम पूर्ण केल्यानंतर, त्यांना फ्रीलान्स ट्रेकिंग गाईड म्हणून अधिकाधिक काम मिळू लागले आणि पर्यटक देखील महिला गाईडची मागणी करू लागले.
२००९ मध्ये कोरोल यांनी "लडाखी महिला ट्रॅव्हल कंपनी" ची स्थापना केली जेणेकरून अधिकाधिक महिलांना या क्षेत्रात आणता येईल आणि लडाखमध्ये पर्यावरणीय पर्यटनाला प्रोत्साहन मिळेल. आणि होमस्टेद्वारे, गावातील महिलांना अशा लोकांशी आणि संस्कृतींशी ओळख करून द्या ज्यांच्याशी त्यांचा सहसा जास्त संपर्क नसतो. कंपनीच्या वेबसाइटवर, ती "लडाखमधील पहिली महिला मालकीची आणि चालवली जाणारी ट्रॅव्हल कंपनी" म्हणून स्वतःचा प्रचार करते. लडाखी ट्रेकिंग उद्योगात येण्यासाठी अधिक मार्गदर्शकांना प्रशिक्षित करण्यासाठी, कंपनी तरुण, अननुभवी महिलांना पोर्टर म्हणून सोबत आणते.[५][६]
जानेवारी २०१५ मध्ये, भारतीय वृत्तसंस्था, द वीकेंड लीडरने वेल्लोर इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजीच्या सहकार्याने चोरोलला त्यांचा "पर्सन ऑफ द इयर" २०१४ म्हणून घोषित केले. लडाखमधील पर्यटन विकासात आणि लडाखी महिलांसाठी नोकरीच्या संधी निर्माण करण्यासाठी दिलेल्या योगदानासाठी त्यांची निवड करण्यात आली. ११ मार्च २०१५ रोजी व्हीआयटी विद्यापीठात झालेल्या समारंभात केंद्रीय गृह मंत्रालयाचे विशेष सुरक्षा सल्लागार के. विजय कुमार यांच्या हस्ते त्यांना हा पुरस्कार प्रदान करण्यात आला.[७][८]
महिला सक्षमीकरण
[संपादन]२०१४ मध्ये, चोरोल यांनी "लडाखी महिला कल्याण नेटवर्क" या संस्थेची सह-स्थापना केली आणि ती तिची पहिली अध्यक्ष बनली. महिलांच्या कल्याणासाठी काम करण्यासाठी, महिलांविरुद्ध होणाऱ्या गुन्ह्यांच्या बळींना पाठिंबा देण्यासाठी आणि त्यांना त्यांच्या कायदेशीर हक्कांबद्दल शिक्षित करण्यास मदत करण्यासाठी या संस्थेची स्थापना करण्यात आली होती.[९][४]
तिची कंपनी, "लडाखी महिला प्रवास कंपनी" प्रामुख्याने होमस्टे वापरते, जे गावातील महिलांना स्वतःसाठी उत्पन्न मिळविण्यास मदत करण्याचा एक मार्ग आहे.
लेखन
[संपादन]२००७ मध्ये, चोरोल यांना चरखा डेव्हलपमेंट कम्युनिकेशन नेटवर्क या गैर-सरकारी संस्थेने "संजय घोसे लडाख महिला लेखक पुरस्कार" प्रदान केला. लडाखमधील पर्यटनाच्या परिणामांबद्दलचा तिचा " पारंपारिक पर्यटनाच्या पलीकडे " हा लेख एपिलॉग या मासिकात प्रकाशित झाला आहे. आणि नंतर, मासिकाने तिचा "अ ट्रेक थ्रू लाइफ" हा लेख प्रकाशित केला ज्यामध्ये गावापासून ते पुरुषप्रधान क्षेत्रात ट्रेकिंग गाईड बनण्यापर्यंतच्या तिच्या स्वतःच्या अनुभवांबद्दल सांगितले होते.
२०१४ मध्ये, चोरोल हे लडाखी मासिक "स्तवा" मध्ये देखील प्रकाशित झाले होते, ज्यामध्ये त्यांनी लडाखीमधील बलात्काराच्या मुद्द्यावर आणि लडाखी जातिव्यवस्थेच्या परिणामांवर लिहिले होते.
सन्मान
[संपादन]
- ८ मार्च २०१८: नारी शक्ती पुरस्कार (महिला शक्ती पुरस्कार), भारतातील महिलांसाठी सर्वोच्च नागरी पुरस्कार.[१०][११]
संदर्भ
[संपादन]- ↑ "Current Affairs in Hindi 06th March 2020" (हिंदी भाषेत). ९ जून २०२५ रोजी पाहिले.
- 1 2 Epilogue Magazine – 2010, August
- ↑ SECMOL´s ALS page
- 1 2 Reach Ladakh - In conversation with Thinlas Chorol
- 1 2 "LWTC - About Thinlas Chorol". ladakhiwomenstravel.com (इंग्लिश भाषेत). २०२६-०२-०१ रोजी पाहिले.CS1 maint: unrecognized language (link)
- ↑ Bhadoria, Sonal (10 January 2014). "Two Super-Women You Should Know About". indiatimes.com. 15 November 2018 रोजी पाहिले.
- ↑ The weekend leader
- ↑ thehindu.com
- ↑ "Notice to inform the public in the newspaper State Times" (PDF). 2016-03-03 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 2025-06-09 रोजी पाहिले.
- ↑ "Infographic: Nari Shakti Puraskar - टाइम्स ऑफ इंडिया". The Times of India. 2018-03-11 रोजी पाहिले.
- ↑ "Nari Shakti Puraskar". TOI. 11 March 2018 रोजी पाहिले.