किरण शेखावत

**किरण शेखावत**
	Indian officer
	माध्यमे अपभारण करा
	विकिपीडिया
जन्म तारीख	मे १, इ.स. १९८८
मृत्यू तारीख	मार्च २४, इ.स. २०१५
नागरिकत्व	भारत;
व्यवसाय	सैन्याधिकारी;
अधिकार नियंत्रण
	Q19801678;
	अनुनादक; टिप्पणी; Wikidocumentaries; KML file; चित्रित शोध;

किरण शेखावत (१ मे १९८८ - २४ मार्च २०१५) ही कर्तव्य बजावताना आपल्या प्राणांची आहुती देणारी पहिली भारतीय नौदल महिला अधिकारी होती. भारतीय नौदलासोबत निरीक्षक म्हणून उड्डाण करताना, २४ मार्च २०१५ रोजी गोवा किनाऱ्याजवळ डोर्नियर अपघातात या महिला नौदल अधिकारी शहीद झाल्या. लेफ्टनंट शेखावत या नौदल अधिकारी विवेक छोकर यांच्या पत्नी होत्या.^[१]

चरित्र

किरणचा जन्म १ मे १९८८ रोजी मुंबई येथे एका राजपूत कुटुंबात झाला.^[२] तिचा जन्म विजेंद्र सिंग शेखावत आणि मधु चौहान यांच्या घरी झाला आणि ती राजस्थानातील झुनझुनू जिल्ह्यातील खेत्री तहसीलमधील सेफरगुवार गावात राहत होती. तिने तिचे शालेय शिक्षण विशाखापट्टणम येथील केंद्रीय विद्यालय-२ मधून पूर्ण केले आणि नंतर आंध्र विद्यापीठातून भौतिकशास्त्रात पदवी प्राप्त केली. त्यानंतर तिने २०१० मध्ये केरळमधील एझिमला येथील भारतीय नौदल अकादमी (INA) मध्ये सामील होण्यापूर्वी एका खाजगी बँकेत काम केले. लेफ्टनंट शेखावत यांनी गुडगावजवळील कुर्थला येथील सहकारी नौदल अधिकारी लेफ्टनंट विवेक सिंग चोकर यांच्याशी लग्न केले होते. त्यांच्या सासू सुनीता चोकर सरपंच होत्या आणि कुटुंबाकडे काही शेती होती.

५ जुलै २०१० रोजी तिला इंडियन नेव्हल एअर स्क्वॉड्रन (INAS) ३१० मध्ये सामील होण्यासाठी नियुक्त करण्यात आले - हे कोब्राज नावाचे एक प्रमुख स्क्वॉड्रन आहे. तिच्या पाच वर्षांच्या कारकिर्दीत, तिला विविध नौदल स्थानकांवर तैनात करण्यात आले आणि २०१५ मध्ये गोव्यात बदली करण्यात आली. गुप्तचर युद्धात तज्ज्ञ असल्याने, ती प्रशिक्षण सोर्टी दरम्यान गुप्तचर विश्लेषणासाठी आवश्यक असलेले पर्यावरण तक्ते आणि इतर विविध पॅरामीटर्स रेकॉर्ड करत होती.

मृत्यू

२४ मार्च २०१५ रोजी रात्रीच्या उड्डाणादरम्यान कोसळलेले भारतीय नौदलाचे डोर्नियर हे विमान लेफ्टनंट किरण शेखावत, सह-वैमानिक लेफ्टनंट अभिनव नागोरी आणि कमांडर निखिल जोशी यांच्यासह सक्षम आणि अनुभवी पथकाद्वारे उडवले जात होते. देशाच्या सागरी सीमांचे उल्लंघन करणाऱ्या शत्रू जहाजांचा मागोवा घेण्यासाठी आणि त्यांच्यावर कारवाई करण्यासाठी समुद्रावरून उडवलेल्या सामरिक उड्डाणांमध्ये लेफ्टनंट किरण निरीक्षक म्हणून लढाऊ भूमिकेत होत्या.

नौदलाच्या जलविज्ञान जहाज आयएनएस मकरला त्याच्या साइड-स्कॅन सोनारचा वापर करून ५०-६० मीटर खोलीवर एक मोठी धातूची वस्तू आढळली होती. नंतर ती दुर्दैवी विमानाचे अवशेष असल्याची पुष्टी झाली. अपघातानंतर दोन दिवसांनी त्यांचे आणि सह-वैमानिक लेफ्टनंट अभिनव नागोरी यांचे मृतदेह सापडले, तर पायलट कमांडर निखिल जोशी यांना एका मच्छिमाराने वाचवले. गोव्याच्या किनाऱ्याच्या नैऋत्येला समुद्राखाली सुमारे ६० मीटर खोलवर डॉर्नियरचे अवशेष सापडले. लेफ्टनंट शेखावत यांचा मृतदेह विमानाच्या फ्यूजलेजमध्ये आढळला.^[३]^[४]

संदर्भ

↑ Times News Network (30 March 2015). "First woman officer to martyr in line of duty, Lt Kiran Shekhawat, cremated with full honours". Times of India website. 2 September 2016 रोजी पाहिले.
↑ "जब राजस्थान की इन राजपूत अफसर बेटियों ने रचा इतिहास तो पूरे देश का सीना गर्व से हो गया चौड़ा". 28 January 2019.
↑ "2 Navy Officers Who Died in Dornier Crash Cremated With Full Military Honours". एनडीटीव्ही. 2 मार्च 2026 रोजी पाहिले.
↑ "'Ever-smiling' Kiran's life was all about the Navy — as was her death". द इंडियन एक्सप्रेस. 2 मार्च 2026 रोजी पाहिले.

[TOI-1] Times News Network (30 March 2015). "First woman officer to martyr in line of duty, Lt Kiran Shekhawat, cremated with full honours". Times of India website. 2 September 2016 रोजी पाहिले.

[2] "जब राजस्थान की इन राजपूत अफसर बेटियों ने रचा इतिहास तो पूरे देश का सीना गर्व से हो गया चौड़ा". 28 January 2019.

[3] "2 Navy Officers Who Died in Dornier Crash Cremated With Full Military Honours". एनडीटीव्ही. 2 मार्च 2026 रोजी पाहिले.

[4] "'Ever-smiling' Kiran's life was all about the Navy — as was her death". द इंडियन एक्सप्रेस. 2 मार्च 2026 रोजी पाहिले.

[१]

[२]

[३]

[४]