काळ्या शेंडीचा बुलबुल

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
Jump to navigation Jump to search
काळ्या शेंडीचा बुलबुल
Black-crested Bulbul Pycnonotus flaviventris, Jayanti, Duars, WB W Picture 333.jpg
शास्त्रीय नाव पायनोनोटस मेलॅनिक्टेरस [टीप १]
कुळ वल्गुवदाद्य [टीप २]
अन्य भाषांतील नावे
इंग्लिश ब्लॅक-क्रेस्टेड बुलबुल [टीप ३]
ब्लॅक-हेडेड यलो बुलबुल [टीप ४]
हिंदी जर्द बुलबुल

काळ्या शेंडीचा बुलबुल (शास्त्रीय नाव: Pycnonotus melanicterus, पायनोनोटस मेलॅनिक्टेरस ; इंग्लिश: Black-crested Bulbul, ब्लॅक-क्रेस्टेड बुलबुल) ही भारतीय उपखंडातील भारत, नेपाळ, भूतान, श्रीलंका इत्यादी देश, तसेच थायलंड, मलेशिया, इंडोनेशिया इत्यादी आग्नेय आशियाई देशांमध्ये आढळणारी वल्गुवदाद्य पक्षिकुळातील पक्ष्यांची एक प्रजाती आहे. हे साधारणपणे १९ सें. मी. आकाराचे स्थानिक निवासी पक्षी असतात. यांचे डोके, चेहरा, गळा, मान काळ्या रंगाचे असतात, डोक्यावर काळ्या रंगाची शेंडी असते आणि उर्वरीत भागाचा रंग जर्द पिवळा असतो. यांचे डोळे फिकट पिवळे असतात. या पक्ष्यांमधील नर-मादी दिसायला सारखेच असतात.

माणिक कंठी बुलबुल हे काळ्या शेंडीच्या बुलबुलांसारखे दिसणारे वल्गुवदाद्य कुळातील अन्य एका प्रजातीचे पक्षी आहेत.

आढळ[संपादन]

काळ्या शेंडीचा बुलबुल हिमालयाच्या दक्षिणेपासून शिमला, अरुणाचल प्रदेश, मेघालय, मणिपूर, सिक्किम, मध्य प्रदेश, ओडिशा, महाराष्ट्र, उत्तर आंध्र प्रदेश, गोवा तसेच नेपाळ, बांगलादेश, भूतान या ठिकाणी दिसतो.

खाद्य[संपादन]

हा बुलबुल मुख्यत्वे फलाहारी असला, तरी कीटकही खातो.

प्रजनन[संपादन]

प्रामुख्याने जानेवारी ते जून हा याचा वीणीचा हंगाम आहे. गवत, कोळ्याचे जाळे वगैरे वापरून तयार केलेले याचे घरटे कमी उंचीच्या झाडावर किंवा झुडपात दडलेले असते. मादी एकावेळी २ ते ३ लालसर पांढर्‍या रंगाची अंडी देते. या अंड्यांवर लाल रंगाच्या विविध छटा असलेले ठिपके ही आढळून येतात. घरटे तयार करण्यापासून, अंडी उबविणे, पिलांना खाऊ घालण्यापर्यंतची सर्व कामे नर्-मादी मिळून करतात.

संकीर्ण[संपादन]

काळ्या शेंडीचा बुलबुल हा गोवा राज्याचा राज्य पक्षी आहे.

चित्रदालन[संपादन]

तळटिपा[संपादन]

  1. ^ पायनोनोटस मेलॅनिक्टेरस (रोमन: Pycnonotus melanicterus)
  2. ^ वल्गुवदाद्य (इंग्लिश: Pycnonotidae, पायनोनॉटिडे)
  3. ^ ब्लॅक-क्रेस्टेड बुलबुल (रोमन: Black-crested Bulbul)
  4. ^ ब्लॅक-हेडेड यलो बुलबुल (रोमन: Blackheaded Yellow Bulbul)


बाह्य दुवे[संपादन]



Wiki letter w.svg
कृपया स्वत:च्या शब्दात परिच्छेद लेखन करून या लेखाचा / विभागाचा विस्तार करण्यास मदत करा.
अधिक माहितीसाठी या लेखाचे चर्चा पान, विस्तार कसा करावा? किंवा इतर विस्तार विनंत्या पाहा.