Jump to content

अखिल भारतीय महिला परिषद

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
All-India women's conference; সর্বভারতীয় মহিলা সম্মেলন; अखिल भारतीय महिला परिषद; All India Women's Conference; 全印度妇女会议; کل ہند خواتین کانفرنس; 全インド女性会議; کل ہند خواتین کانفرنس; All India Women's Conference; Conferencia de Mujeres de Toda la India; ഓൾ ഇന്ത്യ വിമൻസ് കോൺഫറൻസ്; ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಮಹಿಳಾ ಸಮ್ಮೇಳನ; All India Women's Conference; 全印度妇女会议; آل انڊيا وومين ڪانفرنس; ਅਖਿਲ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸੰਮੇਲਨ; সৰ্ব ভাৰতীয় মহিলা সন্মিলন; مؤتمر الهند العمومي للمرأة; All India Women's Conference; அகில இந்திய மகளிர் மாநாடு; organizacion no gubernamental; সংস্থা; indisk kvinnoorganisation; സംഘടന; organizatë; կազմակերպություն; organization; Organisation; organisaatio; ভাৰতৰ মহিলা সংগঠন; منظمة; organization; організація; All India Women's Conference
अखिल भारतीय महिला परिषद 
organization
माध्यमे अपभारण करा
प्रकार
स्थान
  • भारत
मुख्यालयाचे स्थान
संस्थापक
स्थापना
  • इ.स. १९२७
अधिकृत संकेतस्थळ
अधिकार नियंत्रण
विकिडाटावर माहिती संपादित करा

अखिल भारतीय महिला परिषद किंवा ऑल इंडिया वुमेन्स कॉन्फरन्स ही दिल्ली येथे स्थित एक गैर-सरकारी संस्था (NGO) आहे. महिला आणि मुलांसाठी शैक्षणिक प्रयत्नांमध्ये सुधारणा करण्यासाठी मार्गारेट कझिन्स यांनी १९२७ मध्ये तिची स्थापना केली होती आणि महिलांच्या हक्कांच्या इतर समस्यांना तोंड देण्यासाठी व्याप्ती वाढवली आहे. ही संघटना भारतातील सर्वात जुनी राष्ट्रव्यापी महिला हक्क संघटना आहे आणि तिच्या देशभर शाखा आहेत. ती महिलांच्या आंतरराष्ट्रीय संघटनेची सदस्य आहे.

इतिहास

[संपादन]

महिला आणि मुलांच्या शिक्षण आणि सामाजिक कल्याणाला चालना देण्यासाठी १९२७ मध्ये पुण्यात अखिल भारतीय महिला परिषद (एआयडब्ल्यूसी) ची स्थापना करण्यात आली.[१][२][३] मार्गारेट कझिन्स यांनी १९२५ च्या अखेरीस इतर महिला गटांना आणि मैत्रिणींना महिलांच्या शिक्षणावर चर्चा करण्यासाठी एकत्र येण्यासाठी पत्र लिहून एक संघटना निर्माण करण्याचे आवाहन केले होते.[४] पूणे येथे झालेल्या पहिल्या बैठकीत २००० महिला उपस्थित होत्या ज्या पूणे विद्यापीठातील फर्ग्युसन कॉलेज हॉलमध्ये भेटल्या.[४] उपस्थितांपैकी बहुतेक निरीक्षक होते, परंतु इतर महिला होत्या ज्यांना कझिन्सने एआयडब्ल्यूसी तयार करण्यासाठी एकत्र आणले होते.[५] अमृत कौर ह्या एआयडब्ल्यूसीच्या संस्थापक सदस्यांपैकी एक होत्या.[६] एआयडब्ल्यूसीच्या पहिल्या सचिवांपैकी एक कमलादेवी चट्टोपाध्याय होत्या.[७]

१९२८ पासून, एआयडब्ल्यूसीने लेडी इर्विन कॉलेज ऑफ डोमेस्टिक सायन्स उघडण्यासाठी पैसे उभारण्यास सुरुवात केली.[४] तसेच १९२८ मध्ये, एआयडब्ल्यूसीने ओळखले की "हानिकारक सामाजिक रीतिरिवाजांना" तोंड दिल्याशिवाय महिला शिक्षणाचे योग्यरित्या निराकरण करता येणार नाही.[५] एआयडब्ल्यूसीच्या महिलांनी "बालविवाह विधेयकाच्या प्रगतीवर लक्ष ठेवण्यासाठी आणि अहवाल देण्यासाठी" आणि बालविवाहाच्या प्रथेशी संबंधित राजकारण्यांचे लॉबिंग करण्यासाठी एक समिती स्थापन केली.[८] ज्या इतर मुद्द्यांना हाताळण्यात आले त्यात महिलांना घटस्फोट, वारसा हक्क आणि मतदानाचा अधिकार देणे हे समाविष्ट होते.

एआयडब्ल्यूसीची नोंदणी १९३० मध्ये सोसायटीज रजिस्ट्रेशन ॲक्ट, १८६० च्या कलम XXI अंतर्गत झाली. (१९३० चा क्र. ५५८).[९] एआयडब्ल्यूसीने १९४१ मध्ये रोशनी नावाचे एक जर्नल तयार केले जे इंग्रजी आणि हिंदी दोन्ही भाषेत प्रकाशित झाले.[५][१०] भारतातील महिलांचे संरक्षण करण्यासाठी आणि मतदानाचा अधिकार वाढवण्यासाठी नवीन कायदे करण्यासाठी संसदेत लॉबिंग करण्यात ही संघटना सहभागी होती.[११][१२] १९४६ मध्ये एआयडब्ल्यूसीचे एक केंद्रीय कार्यालय स्थापन करण्यात आले.[५] तसेच १९४६ मध्ये, गावांमध्ये वैद्यकीय उपचार देण्यासाठी "स्किप्पो समिती" स्थापन करण्यात आली.[१०] जेव्हा भारत स्वातंत्र्यासाठी लढत होता, तेव्हा "राष्ट्रवादी आंदोलक" बनण्यासाठी अनेक कट्टरपंथी सदस्यांनी संघटना सोडली.[४]

उपक्रम आणि कार्यक्रम

[संपादन]

एआयडब्ल्यूसीच्या सुरुवातीच्या मुख्य उद्दिष्टांपैकी एक म्हणजे महिलांचे शिक्षण होते आणि आजही ती एक प्राथमिक चिंता आहे. १९९६ मध्ये संस्थेच्या साक्षरता मोहिमेला तीव्र करण्यात आले आणि शाळा सोडलेल्यांसाठी अनौपचारिक शिक्षण कार्यक्रम आणि प्रौढ महिलांसाठी हस्तकला प्रशिक्षण कार्यक्रम सुरू करून त्यांच्या शाखांमधून साक्षरता कार्यक्रम सुरू करण्यात आले.[१३][१४] एआयडब्ल्यूसी ग्रामीण महिलांसाठी सूक्ष्म कर्ज योजना आणि ऊर्जा विकास देखील चालवते. एआयडब्ल्यूसीने महिलांना अन्न स्वच्छतेने साठवण्यासाठी सौर वाळवंणी यंत्राच्या वापराचे प्रशिक्षण दिले आहे.[१५] ते महिलांना रोजगार शोधण्यात मदत करतात, आरोग्य समस्यांमध्ये आणि मानवी तस्करी रोखण्यात सहभागी आहेत.[१६]

सदस्य

[संपादन]

भूतपूर्व अध्यक्षा

[संपादन]

एआयडब्ल्यूसीच्या माजी अध्यक्षांची यादी येथे आहे:[१७]

इतर सदस्य

[संपादन]

संदर्भ

[संपादन]
  1. ↑ "All India Women's Conference". Women's International Network News. 23 (1). Winter 1997. p. 56. 17 April 2018 रोजी पाहिले – EBSCOhost द्वारे.
  2. ↑ Nair, Usha. "AIWC at a Glance: The First Twenty-Five Years 1927-1952" (PDF). AIWC. 17 April 2018 रोजी मूळ पान (PDF) पासून संग्रहित. 17 April 2018 रोजी पाहिले.
  3. ↑ "All-India Women's Conference". The Guardian (इंग्रजी भाषेत). 5 February 1938. 2018-04-17 रोजी पाहिले – Newspapers.com द्वारे.
  4. 1 2 3 4 Kumar, Radha (1997). The History of Doing: An Illustrated Account of Movements for Women's Rights and Feminism in India 1800-1990 (इंग्रजी भाषेत). New Delhi: Zubaan. pp. 68–69. ISBN 9788185107769.
  5. 1 2 3 4 Forbes 1996.
  6. ↑ Pal, Sanchari (2018-03-05). "The Princess Who Built AIIMS: Remembering India's First Health Minister, Amrit Kaur". The Better India (इंग्रजी भाषेत). 17 April 2018 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 2018-04-17 रोजी पाहिले.
  7. ↑ Vaidehi (2017-10-26). "A voice for women". The Hindu (इंग्रजी भाषेत). ISSN 0971-751X. 2018-04-17 रोजी पाहिले.
  8. ↑ Aerts, Mieke (2015). Gender and Activism: Women's Voices in Political Debate (इंग्रजी भाषेत). Amsterdam: Uitgeverij Verloren. p. 40. ISBN 9789087045579.
  9. ↑ "History". AIWC : All India Women’s Conference (इंग्रजी भाषेत). 17 April 2018 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 2018-04-17 रोजी पाहिले.
  10. 1 2 AIWC 1953.
  11. ↑ Bone, Pamela (9 February 1990). "Choosing Life Over Death". The Age (इंग्रजी भाषेत). 2018-04-17 रोजी पाहिले – Newspapers.com द्वारे.
  12. ↑ Maffett, M.L. (14 March 1940). "Modern Women". The Springville Herald (इंग्रजी भाषेत). 2018-04-17 रोजी पाहिले – Newspapers.com द्वारे.
  13. ↑ "Project Details". Asha for Education (इंग्रजी भाषेत). 3 March 2016 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 2018-04-17 रोजी पाहिले.
  14. ↑ Choudhury, Nilanjana Ghosh (22 February 2005). "Hope Afloat for Special Tots - Making That Vital Difference". The Telegraph. 23 October 2012 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 2018-04-17 रोजी पाहिले.
  15. ↑ "Now, healthy and storable 'solar dried food'". The New Indian Express. 21 March 2018. 17 April 2018 रोजी मूळ पानापासून संग्रहित. 2018-04-17 रोजी पाहिले.
  16. ↑ Lodhia, Sharmila. "All India Women's Conference | Description, History, & Work". Encyclopedia Britannica (इंग्रजी भाषेत). 2018-04-17 रोजी पाहिले.
  17. ↑ "Past Presidents". AIWC: All India Women's Conference. 2014-03-19 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 2014-03-19 रोजी पाहिले.
  18. ↑ Horn, Elija (2018). New Education, Indophilia and Women's Activism: Indo-German Entanglements, 1920s to 1940s (PDF). Humboldt University of Berlin: Südasien-Chronik. ISBN 978-3-86004-337-0.

स्रोत

[संपादन]
"https://mr.wikipedia.org/w/index.php?title=अखिल_भारतीय_महिला_परिषद&oldid=2671849" पासून हुडकले