पर्यटन

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून

पर्यटन ही संज्ञा प्रवास (टूर) या शब्दाशी संबंधित आहे आणि प्रवास (टुर) हा शब्द लॅटीन भाषेतील TORNOS या शब्दापासून आलेला आहे. त्याचा मूळ अर्थ वर्तुळ असा आहे. याच शब्दापासून पुढे वर्तुळाकार प्रवास किंवा पॅकेज टूर्स हा शब्द रुढ झाला.

[१]मनोरंजन, फुरसत किंवा कामासाठी केलेला प्रवास म्हणजेच पर्यटन. जागतिक पर्यटन संस्था (World Tourism Organization) ही 'जे लोक प्रवास करून आपल्या परिसराबाहेरील जागी जाउन सलग १ वर्षापेक्षा कमी काळ मनोरंजन, काम वा इतर कारणांसाठी रहातात ते' अशी पर्यटकांची व्याख्या करते.[२]

पर्यटन ही जगभरात फुरसतीचा वेळ घालविण्याचे एक साधन म्हणून अतिशय लोकप्रिय झाली आहे. २००० शतकाच्या शेवटी आलेल्या जागतीक मंदीने व H1N1 फ्लुच्या साथीने २००८ च्या मध्यापासून ते २००९ च्या अखेरपर्यंत रोडावलेल्या पर्यटनाला परत बरे दिवस आले असून २०१२ मध्ये जागतिक पर्यटकांच्या संख्येने १०० कोटीचा पल्ला इतिहासात पहिल्यांदा ओलांडला. आंतरदेशीय पर्यटन उत्पन्न (आंतरदेशीय देणे जमाखात्यातले पर्यटनावरचे उपखाते) २०११त १.०३ लाख कोटी अमेरिकन डॉलर (७४ हजार कोटी युरो) इतके वाढले. ते २०१० च्या तुलनेत ३.८% अधिक होते. २०१२त चीन जगातील पर्यटनावर सर्वात जास्त खर्च करणारा देश बनला आणि त्याने अमेरिका व जर्मनी यांना त्याबाबतीत मागे टाकले. चिन व उदयोन्मुख राष्ट्रे (रशिया व ब्राझील ठळकपणे) ह्यांचा पर्यटनावरचा खर्च गेल्या दशकात लक्षणीय वाढला आहे.[३]

अनुक्रमणिका

शब्देतिहास[संपादन]

इतिहास[संपादन]

महापर्यटन (Grand Tour)[संपादन]

फुरसतीच्या पर्यटनाचा उदय[संपादन]

समुद्री पर्यटन[संपादन]

आधुनिक पर्यटन[संपादन]

हिवाळी पर्यटन[संपादन]

जनता पर्यटन[संपादन]

हल्लीचे बदल[संपादन]

जोपासनाशील पर्यटन[संपादन]

पर्यावरण पर्यटन[संपादन]

आम आदमी पर्यटन[संपादन]

मंदीतले पर्यटन[संपादन]

आरोग्यीक पर्यटन[संपादन]

शैक्षणिक पर्यटन[संपादन]

इतर पर्यटन प्रकार[संपादन]

जागतिक पर्यटन आकडेवारि व क्रमांकन[संपादन]

आंतरदेशीय पर्यटनाची संख्या[संपादन]

येणाऱ्या आंतरदेशीय पर्यटकांच्या संख्येवरून देशांचे क्रमांकन[संपादन]

जागतिक पर्यटन उत्पन्न[संपादन]

जागतिक पर्यटन खर्च[संपादन]

वाढ[संपादन]

क्रिडा पर्यटन[संपादन]

नव्या दिशा[संपादन]

हेही बघा[संपादन]

टिपणे व संदर्भयादी[संपादन]

पुढिल वाचन[संपादन]

बाह्य दुवे[संपादन]