नागपूर जिल्हा

विकिपीडिया, मुक्‍त ज्ञानकोशातून
नागपूर जिल्हा
नागपूर जिल्हा
महाराष्ट्र राज्याचा जिल्हा
MaharashtraNagpur.png
महाराष्ट्रच्या नकाशावरील स्थान
देश भारत ध्वज भारत
राज्य महाराष्ट्र
विभागाचे नाव नागपूर विभाग
मुख्यालय नागपूर
तालुके १.नागपूर शहर, २.नागपूर ग्रामीण, ३.सावनेर, ४.कळमेश्वर, ५.नरखेड, ६.काटोल, ७.पारशिवनी, ८.रामटेक, ९.हिंगणा, १०.मौदा, ११.कामठी, १२.उमरेड, १३.भिवापूर १४.कुही
क्षेत्रफळ ९,८९७ चौरस किमी (३,८२१ चौ. मैल)
लोकसंख्या ४६,५३,१७१ (२०११)
लोकसंख्या घनता ४७० प्रति चौरस किमी (१,२०० /चौ. मैल)
शहरी लोकसंख्या ६४.२६%
साक्षरता दर ८९.२५%
लिंग गुणोत्तर १.०५ /
जिल्हाधिकारी श्री. सौरभ राव
लोकसभा मतदारसंघ नागपूर, रामटेक
विधानसभा मतदारसंघ १.नागपूर उत्तर , २.नागपूर दक्षिण पश्चिम, ३. नागपूर दक्षिण, ४. नागपूर पश्चिम, ५.नागपूर पूर्व, ६.नागपूर मध्य, ७.उमरेड, ८.काटोल, ९.कामठी, १०.रामटेक, ११.सावनेर, १२.हिंगणा
खासदार विलास बाबूराव मुत्तेमवार, मुकुल वासनिक
पर्जन्यमान १,२०५ मिलीमीटर (४७.४ इंच)
संकेतस्थळ


हा लेख नागपूर जिल्ह्याविषयी आहे. नागपूर शहराच्या माहितीसाठी येथे टिचकी द्या


दीक्षा भूमि,नागपूर-रात्रीचे दृश्य

नागपूर जिल्हा हा महाराष्ट्र राज्याच्या विदर्भ विभागात मोडतो. नागपूर जिल्हा हा भारताच्या जवळजवळ मध्यभागी स्थित असून भारताचा शून्य (0) मैलाचा दगड नागपूर शहरात आहे. या कारणामुळे देशातील महत्त्वाचे लोहमार्ग व महामार्ग जिल्ह्यातून जातात. नागपूर शहर हे महाराष्ट्र राज्याची उपराजधानी आहे.

विदर्भाच्या नकाशात जिल्ह्याचे स्थान

पर्जन्यमान[संपादन]

जिल्ह्यातील सरासरी पर्जन्यमान १,२०५ मी.मी. इतके आहे. जिल्ह्यातील मुख्य पीके- ऊस, गहू, संत्री, ज्वारी, तूर, मूग, सोयाबीन, सुर्यफूल,कापूस इ.

सिंचनक्षमता[संपादन]

या जिल्ह्यात लघु सिंचन क्षमता खालील प्रकारे आहे:[१]

  • लघु सिंचन तलाव : १२३
  • पाझर तलाव : ५६
  • गाव तलाव : ३९
  • मालगुजारी तलाव : २१४
  • कोल्हापुरी बंधारे : ७२८
  • साठवण बंधारे : ८८८

पर्यटनस्थळे[संपादन]

जिल्ह्यातील पर्यटनस्थळे- दीक्षाभूमी, ड्रॅगन पॅलेस, कामठी, जादू महल, गंगावतरण पुतळा, भारताचा शून्य मैलाचा दगड,मध्यवर्ती संग्रहालय, नागपूर[२]

जिल्ह्या्तील तालुके[संपादन]

नागपूर शहर नागपूर ग्रामीण
कळमेश्वर नरखेड काटोल
पारशिवनी रामटेक हिंगणा
मौदा कामठी उमरेड
भिवापूर कुही सावनेर

हे सुध्दा पहा[संपादन]

संदर्भ[संपादन]

  1. लोकमत प्रतिनिधी,. "लोकमत नागपूर,-ई-पेपर,दि.०४/०१/२०१४,हॅलो नागपूर पुरवणी, बातमी मथळा:२५० तलावांची दुरुस्ती रखडली", लोकमत प्रकाशन. ०४/०१/२०१४ रोजी तपासले. (मराठी मजकूर) “'सिंचन घटले' या अंतर्गत असलेली माहिती” 
  2. नागपूर एन.आय.सी